ಇಲಿ

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   a weapon in gen. (as a sword or cudgel).

2. 2.
   noun

   this place or point; here.

3. 3.
   noun

   any of a large number of small, widespread rodents belonging to various families and having small ears and a long, thin tail, esp., a species (Mus musculus) that commonly infests buildings; a mouse.

4. 4.
   noun

   (sometimes referred to any of numerous long-tailed rodents of various families (esp. Muridae and Cricetidae) resembling, but larger than, the mouse; a rat.

5. 5.
   noun

   ಇಲಿಗಳ ವ್ಯಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆಕ್ಕು ಸಾಕ್ಷಿ iligaḷa vyajyakke bekku sākṣi (prov.) a fox should not be the judge at a goose's trial; ಇಲಿಗೆ ಹೆದರಿ ಹುಲಿಯ ಬಾಯಿಗೆ ಬೀಳು ilige hedari huliya bāyige bīḷu (prov.) he leaps into a deep river, to avoid a shallow brook; ಇಲಿ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಿಲ ಮುಚ್ಚು ili maneyoḷge biṭṭukoṇḍu bila muccu (prov.) destroy an anthill elsewhere to kill a viper that is allowed to be inside one's house; ಇಲಿ ಹೆಚ್ಚಿತೆಂದು ಮನೆಗೆ ಕಿಚ್ಚು ಹಚ್ಚಬಾರದು ili heccitendu manega kiccu haccabāradu (prov.) burn not your house to freighten away the mice; ಬರುವಾಗ ಹುಲಿಯಹಾಗೆ, ಹೋಗುವಾಗ ಇಲಿಹಾಗೆ baruvāga huliyahāge, hōguvāga iliya hāge (prov.) roaring he comes, and quietly he goes; ಬೆಕ್ಕಿಗೆ ಚೆಲ್ಲಾಟ, ಇಲಿಗೆ ಪ್ರಾಣಸಂಕಟ bekkige cellāṭa, ilige prāṇasaŋkaṭa (prov.) while cat plays with a mouse, the mouse has its heart in its mouth.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   (mammal) mouse, any animal of the genus Mus

2. 2.
   adv.

   (loc.) in this place, here [Ka. D410(a)] = ಇಲ್ಲಿ (illi) þmod.ß

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.
   1.

   not being or having. see s. ಇಲ್ 1-.

2. 2.
   2.

   = ಎಲಿ a rat; a mouse (ಆಖು, ವೃಷ, ಮೂಷಿಕ Hlā,; ಉನ್ದುರು, ಮೂಷಿಕ, ಆಖು Nr.; ಮೂಷಕ etc. Mr. 164; Si. 170; C.; Tu., T. ಎಲಿ Te. ಎಲಿಕೆ, ಎಲುಕೆ). ಇಲಿಯ ಹಿಡಿಯಲು ಅನುಗೆಯ್ವ ಬೆಕ್ಕು (ಜಾಹಕ etc. Hlā.). ಇಲಿಯ ತಿನಲ್ ಅನುಗೆಯ್ವ ಬೆಕ್ಕು (ಜಾಹಕ etc. Mr. 164). ಇಲಿ ಪಾದರಸವನ್ನು ಕುಡಿದ ಹಾಗೆ. -ಇಲಿಯನ್ನು ಒಳಗೆ ಬಿಟ್ಟು, ಬಿಲಕ್ಕೆ ಮಣ್ಣು ಮೆತ್ತಿದೆ. -ಬೆಕ್ಕಿಗೆ ಚಲ್ಲಾಟ, ಇಲಿಗೆ ಪ್ರಾಣಸಂಕಟ (see s. ಚಂಗು 1). ಬರುವಾಗ ಹುಲಿಯ ಹಾಗೆ, ಹೋಗುವಾಗ ಇಲಿಯ ಹಾಗೆ. -ಬೆಟ್ಟ ಅಗಿದು, ಇಲಿಯ ಹಿಡಿದ ಹಾಗೆ (Prvs.). — see ಚಿಟ್ಟಿಲಿ, ಚುಂಚಿಲಿ, ಚುಣ್ಡಿಲಿ, ಮೂಗಿಲಿ, ಸುಣ್ಡಿಲಿಲಿ, ಸೊಣ್ಡಿಲಿ Prv. s. ಬರು. -ಇಲಿಕತ್ತರಿ a kind of mouse or rat-trap (My.). ಇಲಿಕಿಮಿ. = ಇಲಿಕಿವಿ-ಇಲಿಕಿಮಿಗಿಡ. = ಇಲಿಯಾಲ, ಇಲಿವಾಲ q. v., ಎಲಿಯಾಲ (Si. 143). ಇಲಿಕಿವಿ rat-ear; a small-leafed vegetable (My.; Tu. ಎಲಿಕೆಬಿ Te. ಎಲಿಚ್ಚೆವಿ Evolvulus emarginatus Lin.). ಇಲಿಕಿವಿಬಳ್ಳಿ a creeping plant with reni- form leaves, the Asiatic penniwort, Hydrocotyle asiatica Lin., and also the similar plant Ipomaea reniformis Chois. (Z.). ಇಲಿದೇರ. -ತೇರ the rat-vehicled one: Gaṇapati (Śm. 4). ಇಲಿಪಾಷಾಣ rat's bane, arsenic (C.). ಇಲಿಬಲೆ a rat-trap (S. Mhr.). ಇಲಿಬಾಲದ ಗಿಡ. = ಇಲಿವಾಲ (My.). ಇಲಿಬೋನು. = ಇಲಿಬಲೆ (My.; T. ಎಲಿಪ್ಪೋನ್). ಇಲಿಯಾಲ. = ಇಲಿವಾಲ, ಎಲಿಯಾಲ (Si. 143). ಇಲಿವಾಲ. -ಬಾಲ an aquatic plant, Salvinia cucullata (or Anthericum tuberosum, ಮೂಷಿಕಪರ್ಣಿ, ಚಿತ್ರೆ, ನ್ಯೂಗ್ರೋಧಿ, ರಣ್ಡೆ, ಸುತಶ್ರೇಣಿ, ಶಮ್ಬರಿ, ಸ್ರವನ್ತಿ etc. Nr.; Si. 143).

3. 3.
   3.

   = ಅಲಿ 2, etc. a locative suffix meaning 'in' (S. Mhr.), e. g. ಕಣ್ಣೆಲಿ, ಕಾಲಿಲಿ, ಬಾಯಿಲಿ, ಮುಪ್ಪಿಲಿ, ಮೂಗಿಲಿ, ಹಾದಿಲಿ (see Prv. s. ನಾದಿನಿ), etc. cf. ಇಲ್ಲಿ, and the use of ಇಲ್ 2 in T. and M.

4. 4.

   = ಈಲಿ (Sk.; G.).

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   ಹೆಗ್ಗಣದ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಾಣಿ.