ಉಂಡಿ

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   verb

   to begin to grow or germinate; to give off shoots or buds; to sprout.

2. 2.
   verb

   to split (oneself) into pieces; to come apart; to break.

3. 3.
   noun

   the tree Carallia brachiata (=C. integifolia, C. integerrima, C. lucida) of Rhizophoraceae family.

4. 4.
   verb

   to wind two or more threads or strands of cotton, silk, etc. around one another so as to produce a cord or rope.

5. 5.
   noun

   a part or fragment broken or separated from the whole; a piece.

6. 6.
   noun

   the part of the body between the ribs and the hips; the waist.

7. 7.
   noun

   the tree Lannea coromandelica (= Odina woodier) of Anacardiaceae family; Indian ash tree.

8. 8.
   verb

   to emit or reflect light; to shine brightly; to be resplendent.

9. 9.
   noun

   a sore, usually infected spot on the body, as an ulcer, boil or blister; a sore.

10. 10.
    noun

    a young growth on a plant, as a stem or branch; shoot.

11. 11.
    noun

    the hemp Hibiscus cannabinus of Malvaceae family.

12. 12.
    verb

    to cause to come apart by force; to split or crack sharply into pieces; to break; to smash.

13. 13.
    noun

    the plant Dolichandrone atrovirens ( = D. crispa) of Bignoniaceae family; trumpet flower plant.

14. 14.
    noun

    the part of a garment that covers the waist.

15. 15.
    noun

    a pouch made in front by women by folding or doubling a part of their sari (the loose, long cloth worn round the waist loosely covering the chest and one shoulder also) to hold something;

16. 16.
    noun

    ಉಡಿಗೆ ಹಾಕು uḍige hāku to give (a child) to a woman for taking care of; ಉಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕು uḍiyalli hāku = ಉಡಿಗೆ ಹಾಕು.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಮುರಿ.
   2. ಮುರಿದು ಹಾಕು.
   3. ಹೊಸೆ.
   4. ಬೆಳಗು.
   5. ಚಿಗುರು.

2. 2.

   1. ಸೊಂಟ.
   2. ಮಡಿಲು.
   3. ಚೂರು.
   4. ಒಂದು ಬಗೆಯ ಹುಣ್ಣು.
   5. ಮೊಳಕೆ.
   6. ಒಂದು ಮರದ ಹೆಸರು.

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.
   1.

   = ಒಡಿ 2, ಒಡೆ 1. to be shattered to pieces, to burst, to crack, to split, to break (v. i.); to crush, to squash, to bruise, to break, etc. (v. t.; ಮೋಟನ Śmd. Dh.; of. ಮು/?/ 1 & 3 with ಮೋಟನ Ct. I, 16; C. as ಒಡಿ Tu., M. ಉಡೆ T. ಉಡೈ); to pull asunder, as dough (C.); to form by convolution, to twist with the palms of the hands, as a wick, a rope, etc. (C.). [ಪನ್ನತರ ನಡುವನುಡಿಯಲ್ಕೆನ್ನ ಭುಜಾರ್ಗಳಮೆ ಸಾಲ್ಗುಂ Pb. 6, 26; Ap. 14, 134]; (Cpr. 5, 39 va.; 64; 10, 11). see e. g. Abh. P. 14, 89. 122; Rśv. 5, 75. 119; 5, 120 va.; Bh. 1, 10, 37; 3, 13, 27. 32; 8, 27, 2; J. 15, 31; 16, 40; 20, 24; 25, 29; 31, 58; Rām. 6, 9, 19; ಉಡಿಯುಡಿ rep. (Rśv. 6, 23 va.).

2. 2.
   2.

   = ಒಡೆ 3. a fragment, a splinter. ಬಾಳ ಉಡಿ ಪಾ/?/ ಬೀ/?/ ಪಗಲ ಉಳ್ಕದ ವೋಲ್ (Abh. P. 13, 63). ಉಡಿಗಟ್ಟು. -ಕಟ್ಟು to tie fragments, i. e., to restore to a good state, to repair (Cpr. 5, 53).

3. 3.
   3.

   a kind of disease (ರೋಗಭೇದ Śmd. Dh.; cf. ಉಡಚು Tu. ಒಡಿ a bubo; M. ಒಡಿ in ಒಡಿ-ಕುರು a bubo = T. ಒಡು, ಒಡು-ಕಟ್ಟಿ a boil under the armpit).

4. 4.
   4.

   = ಉಡಲು etc. a sort of smaller or larger pouch made by females (and males) in front, at about the height of their waist, by folding or doubling a part of their sīre (or, if males, of their dōtra or aṅgi); it is either held up with the hand or is fastened by tucking in, and is used e. g. for putting in eatables, money, etc., and for carrying children (C.; ಪೊಟ್ಟೆ G.; Te. ಒಡಿ). ಬಸು/?/ದ್ದವಳ ಉಡಿಯ ತುಮ್ಬುವ ಕಾರ್ಯ (ಸೀಮನ್ತಪ್ರಸ್ತ G.). ಕಳ್ಳನು...ಮೂ/?/ನಾಲ್ಕು ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಉಡಿಯೊಳಗೆ ಕಟ್ಟಿ ಕೊಣ್ಡು, ಓಡಿಹೋದನು (B. 2, 21). ಅಡಿಕೇ ಉಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕ ಬಹುದು, ಮರವಾದ ಮೇಲೆ ಆಗದು (Prv.). ಕಡಲೆಗಳೇ ನಿಮ್ಮುಡಿಯೊಳಗೆ (Śmd. 125, o. r. ಕ/?/ಲೆ). ಉಡಿಗೂಸು. -ಕೂಸು a child in the uḍi (C.).

5. 5.
   5.

   = ಉಡ 2, ಉಡು 4, ಉಡೆ 1, (ಒಡಿ 1). the hip, the waist (ಕಟ, ಶ್ರೋಣಿಫಲಕ, ಕಟ, ಶ್ರೋಣಿ Nr.; Bp. 32, 51; M. ಉಡೆ, ಒಡಿ groin; side; Te. ಒಡಿ the loins; the vulva = T. ವಡಿವು T. ಉ/?/ the side; ಉಕ್ಕ the middle, the hip). ಲೇಸಪ್ಪ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಉಡಿ (ಆರೋಹ); ಸ್ತ್ರೀಯ ಉಡಿಯ ಸೀರೆಯ ಕಣೆಯಲ್ಲಿಯದು ನಿ/?/ ನೀವಿಯೆನಿಸುಗು (Nr.). ಅಡಿಯಿನ್ದಲೂ ಕೆಳಗೆ (ಅಧರ, ಅಧೋಭಾಗ Nn. 67). ಉಡಿಯೊಳ್ ಪೊಂಜುರಿಗೆಯಂ ಕಟ್ಟಿ (Rśv. 6, 11 va.). ನಿ/?/ಯ ಸಿಂಗರದುಡಿ (J. 11, 9). ಉಡಿಗಣ್ಟೆ a bell tied to the waist (Bp. 16, 17). ಉಡಿಗಲ್ಲಿ. -ಕಲ್ಲಿ a net-bag tied to the waist (Rśv. 5, 52). ಉಡಿಗೆಜ್ಜೆ small metal bells worn round the waist (C.). ಉಡಿದಾರ. = ಉಡದಾರ q. v., etc. (ಮೇಖಲೆ Nn. 45; ಮೇಖಲೆ, ಕಾಂಚಿ 118; ಮೇಖಲೆ, ಕಾಂಚಿ, ರಶನೆ, ಸಪ್ತಕಿ, ಕಲಾಪ, ಸಾರಸ Mr. 344; ಕಕ್ಷ್ಯೆ Si. 446). see Bp. 38, 14. ಉಡಿದೊವಲ್. -ತೊವಲ್ a waist-leather. ಮುಡಿಯುಡಿದೊದಲುಂ ಪಿರಿಯ ಪಣೆಗಟ್ಟುಂ (Śmd. 78). ಉಡಿನೂಲ್. = ಉಡೆನೂಲ್ (ಉಡಿದಾರ, ಕಕ್ಷ್ಯೆ Nn. 117; Abh. P. 3, 141).

6. 6.
   6.

   = ಉಡು 3, ಉಡೆ 2. putting on in a peculiar manner, as certain clothes; a garment put on in that manner (My.); apparel in general (My.). ಉಡಿಯ,-ಅ 3. a male who has put on or wears, or has for his raiment. see ಬಗ್ಗದೊವಲುಡಿಯ.

7. 7.
   7.

   (T., M. ಉದಿ, ಒದಿ). ಉಡಿಮರ an ugly tree, Odina wodier Roxb. (St. & Pl.; see ಅಜಶೃಂಗಿ).

8. 8.

   = ಹುಣ್ಡಿ (Te.). ಉಣ್ಡಿಗಡಿಗೆ. = ಹುಣ್ಡಿಗಡಿಗೆ (My.).

9. 9.
   1.

   taking a meal; a meal. (T. ಉಣ್ಡಿ). see ಮೆಚ್ಚುತುಣ್ಣಿ.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   (wear) pouch made in front by folding or doubling a part of the lower garment [Ka. D587] = ಮಡಿಲು (maḍilu)

2. 2.
   n.

   (plant) Indian ash tree, Lannea coromandelica (Houtt.) Merr. (Anacardiaceae) ⇀ Med. [Ka. D614] *

3. 3.
   vi.

   (break) to be broken, to crack, to burst, to break in pieces vt. (break) to break, to break in pieces = ಒಡೆ (oḍe) þcom.ß

4. 4.
   n.

   (body) 1 waist 2 (wear) pouch made in front by folding or doubling upper part of the sari [Ka. D947] = ಉಡಿಲು (uḍilu)

5. 5.
   n.

   (med.) a kind of boil [Ka. D950] = ಉಡುಚು (uḍucu)