ಕೆಂಪು
ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)
-
1.
adjective
having or being of the colour red or any of its hues; red.
-
2.
noun
a primary color or any of a spread of colours at the lower end of the visible spectrum, varying in hue from that of blood to pale rose or pink; red colour.
-
3.
noun
a light, low shoe; a slipper; a footwear.
-
4.
noun
a reddish-brown, malleable, ductile, metallic element that is corrosion-resistant and an excellent conductor of electricity and heat: symbol, Cu; copper.
-
5.
adjective
ಕೆಂಪು ತರಕಾರಿ kempu tarakāri the flesh of an animal used as food; mutton.
-
6.
noun
a rare precious stone consisting of corundum with a colour varying from deep crimson or purple to pale rose; ruby.
ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)
-
1.
(n.) 〈being〉red
ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು
-
1.
(Śmd. 248). redness; red colour (ಅರುಣ, ಶೋಣ, ರಕ್ತ etc. Hlā.; ಕಿಸು Ct. I, 57; ಪ್ರವಾಲ, ಅರುಣ Nn. 7; ಲಲಾಮ 26; ಕೀಲಾಲ, ಲೋಹಿತ 54; ಚನ್ದ್ರ, ಅರುಣ 69; ಪರಾಗ, ಅರು ಣ 113; ತಾಮ್ಬ್ರ Śs.; C.; Te., T., M.). [ಪೊಳೆವಮರೇನ್ದ್ರಗೋಪದ...ಕೆಮ್ಪು Pb. 7, 25; Ap. 12, 2]; a ruby (ಪದ್ಮರಾಗ etc., ಕೆಮ್ಪುಕಲ್ಲು Si. 331; My.; T., Te., M.). ಕೆನ್ದೂಲಿಯಿನ್ದಾಗಸಂ ಕೆಮ್ಪಾದುದು (Śmd. 177). ಕೆಮ್ಪು ಹಸುರು ಅಪ್ಪುದು (ಧೂಮ್ರ, ಧೂಮಲ Hlā.). ಕಪ್ಪು ಬೆರಸಿದ ಕೆಮ್ಪು (ಧೂಮ್ರ Nr.). ಕೆಮ್ಪಪ್ಪ ಕಾಲ್ ಮೊಗಂಗಳಿಂ ರಾಜಹಂಸೆಗಳ್ ಎಮ್ಬುದು (Hlā.). ಬಿಳುಪು ಕೆಮ್ಪು ಬೆರಸಿದುದು (ಶ್ವೇತರಕ್ತ, ಪಾಟಲ); ಕೆಮ್ಪು ಬೆರಸಿದ ಅರಸಿನಬಣ್ಣ (ಪಿಂಗ, ಪಿಶಂಗ, ಕಪಿಲ, etc.); ಕೆಮ್ಪಿನ ಗೋರಟಿ (ಕುರವಕ); ನುಗ್ಗೆ ಕೆಮ್ಪಾದೊಡೆ ಮಧುಶಿಗ್ರು ಎನಿಸುಗು; ಕೆಮ್ಪಿನ ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೆ (ಕುರವಕ Nr.). ಕೆಮ್ಪು ಗೂಡಿದ ಹಸರು (ಧೂಮ್ರ, ಧೂಮಲ Mr. 443). ಕೆಮ್ಪಿನ ಅ/?/ವೆ (Bp. 22, 55). ಕೆಮ್ಪ ಗಿಳಿ (Cb. 137). ಕೆಮ್ಪ ಕಬ್ಬು (101). ತೋಳಗಳು ಕೆಮ್ಪಿನ ಮೇಲೆ ಇರುತ್ತವೆ (B. 3, 85). see Bp. 4, 7; Rśv. 2, 47; 13, 45; 14, 5 va.; Rām. 6, 13, 4. 6; Bh. 1, 5, 8; J. 2, 65; 3, 11; 4, 36; 7, 58; 8, 46; 10, 51; 17, 21; ಎಣ್ಣೆಗೆಮ್ಪು. ಎಳೆ-, ಕಡು-, ಕವಿಲ-, ನಸು-, ಬೆಳರ್-, ಸಂಜೆ-, ಹಸರು-. — ಕೆಮ್ಪರಗು. -ಅರಗು (ಲಾಕ್ಷೆ, ಜತು, ಅಲಕ್ತ etc., Si. 226; My.). ಕೆಮ್ಪರಗಿನ ಗಿಡ (ಕ್ರಮುಕ, ಲಾಕ್ಷಾಪ್ರಸಾದನ 131). — ಕೆಮ್ಪುಕಣಗು. ಕೆಮ್ಪುಕಣಗಿನ ಮರ the Indian oak tree, Barringtonia acutangula Gaert. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಕಣಿಗಿಲೆ. = ಚೆಂಗಣಗಿಲೆ q. v. (G.; My.). — ಕೆಮ್ಪುಕಲ್ಲು a ruby (ಶೋಣರತ್ನ etc. Si. 331; My.). — ಕೆಮ್ಪುಕುಣ್ಟಾಲಗಿಡ a medicinal shrub or small tree, Gomphia angustifolia Vahl. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪು ಕೂವೆ a kind of wild arrow-root, Curcuma leucorrhiza Roxb. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಗಣಜಿಲೆ a diffuse, prostrate herb, Trian- thema decandra L. (Z.). — ಕೆಮ್ಪುಗದಡು. -ಕದಡು redness to become dim or to fade (J. 10, 50). — ಕೆಮ್ಪುಗೋರಟಿ a species of Barleria with yellow blossoms (ಪೀತ, ಸಹಚರಿ Mr. 124; ಕುರವಕ G.). — ಕೆಮ್ಪುಚೇ/?/ a red scorpion (Si. 171; My.). — ಕೆಮ್ಪುಜಮ್ಬುನೇ/?/ಲು the tree Eugenia malaccensis L. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಜಾಲಾರೀ ಗಿಡ (ಕ್ರಮುಕ, ಲಾಕ್ಷಾಪ್ರಸಾದನ etc. Si. 131). — ಕೆಮ್ಪುತಾವರೆ. = ಕೆಮ್ಪುದಾವರೆ. ಕೆಮ್ಪುತಾವರೆ ಬಣ್ಣ (ಕೋಕನದಚ್ಛವಿ Si. 51). — ಕೆಮ್ಪುತುಮ್ಬಿ a wasp (ಗನ್ಥೋಲಿ, ವರಟಿ Si. 176). ಕೆಮ್ಪುತೊಣ್ಡೇ ಗಿಡ (ತುಣ್ಡಿಕೇರಿ, ರಕ್ತಫಲೆ, ಬಿಮ್ಬಿಕೆ, ಪೀಲುಪರ್ಣಿ Si. 156). — ಕೆಮ್ಪುದಾವರೆ. -ತಾವರೆ the red lotus, etc. (ಅರುಣಾಬ್ಜ, ಕೋಕನದ Mr. 419). — ಕೆಮ್ಪುದೋ/?/. -ತೋ/?/ to appear red. ಕಾಲ್ ಮೊಗಂ ಕೆಮ್ಪುದೋ/?/ ರಾಜಮರಾಲಂ (Mr. 173). — ಕೆಮ್ಪುನೆಲ red soil (C.). — ಕೆಮ್ಪುನೆಲಗುಮ್ಬಳ a water-plant, Polygonum glab- rum Willd. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುನೆಲ್ಲು (ವ್ರೀಹಿ, ಪಾಟಲ etc. Si. 304; My.). — ಕೆಮ್ಪುಪಾಟಲೀ ಬಳೆ. a red glass bracelet (My.). — ಕೆಮ್ಪುಬಂಗಡಬಳ್ಳಿ the creeping plant Ipomaea biloba Forsk. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಬಟ್ಟೆ red cloth (Si. 187). — ಕೆಮ್ಪುಬಣ್ಣ red colour (C.; ಲೋಹಿತ, ರಕ್ತ etc. Si. 51). — ಕೆಮ್ಪುಬಸಳೆ the vegetable Basella rubra L. (St. & Pl; S. Mhr). — ಕೆಮ್ಪುಬಾ/?/ a red plantain (ಪೊಮ್ಬಾ/?/ G.). — ಕೆಮ್ಪುಬೂರಗದ ಮರ a kind of silk-cotton tree, Bombax malabaricum D. C. (St. & Pl.; ರೋಚನ, ಕೂಟಶಾಲ್ಮಲಿ Si.). — ಕೆಮ್ಪುಮತ್ತಿ (ನದೀಸರ್ಜ, ವೀರತರು etc. Si. 132). — ಕೆಮ್ಪುಮನ್ದಾರ the ornamental tree Bauhinia varie- gata L. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಮಲೆ a hill in the Western Ghauts (My.). — ಕೆಮ್ಪು /?/ನು (ರೋಹಿತ Si. 87). — ಕೆಮ್ಪು /?/ಸೆ red whiskers (Bp. 20, 11). ಕೆಮ್ಪುರತ್ನ (ಮಾಣಿಕ್ಯ G.; My.). — ಕೆಮ್ಪುಲಾವಗ the rock bush-quail, Perdicula argoondah (My.). — ಕೆಮ್ಪುಹುಲಿಗಿಡ a small shrub, Phyllanthus rhamnoides Retz. (St. & Pl.). — ಕೆಮ್ಪುಹೊ/?/ a stream coming from the ಕೆಮ್ಪುಮಲೆ and joining the Kāvēri (My.). — ಕೆಮ್ಪೋಲೆ, -ಓಲೆ an ear-ring in which a ruby is set (My.).
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು
-
1.
1. ಕೆಂಪುಬಣ್ಣ.
2. ತಾಮ್ರ.
3. ಮಾಣಿಕ್ಯ.
4. ಎಕ್ಕಡ.
ಪುಸ್ತಕ ಸಂಪದದಿಂದ — ಮನೆಗೇ ತಲುಪಿಸುತ್ತೇವೆ
ಎಲ್ಲ ಪುಸ್ತಕಗಳುಅಲರ್ ನಿಘಂಟು ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: V. Krishna, ODC-ODbL ಪರವಾನಗಿ
Kannada-English Etymological Dictionary — N. Uchida & B. B. Rajapurohit, ed. J. Takashima, ILCAA, Tokyo University of Foreign Studies (2018). CC BY-NC 4.0
ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: Rev. F. Kittel (1894), indic-dict/stardict-kannada
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಕನ್ನಡ ನಿಘಂಟು ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು, indic-dict/stardict-kannada