ಗುಂಡಿ

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   a covering for the face or part of the face; a mask.

2. 2.
   noun

   a wide, hollow, wide-mouthed metal vessel or earthenware.

3. 3.
   noun

   the peak of a mountain.

4. 4.
   noun

   a house, residence.

5. 5.
   noun

   = ಗುಂಡಿಗೆ1.

6. 6.
   noun

   a wicked, villainous, unjust woman.

7. 7.
   noun

   an apparent ring of light encircling the sun, moon or other luminous body, caused by refraction of light through ice crystals in our atmosphere; a halo.

8. 8.
   noun

   a usu. large deep hole in the ground; a pit.

9. 9.
   noun

   a flag, banner.

10. 10.
    noun

    a building for the worship of a god, where an idol of that god is installed; a temple.

11. 11.
    noun

    a large number of things being or collected together; a mass; a collection.

12. 12.
    noun

    a woman of loose character; a lewd woman.

13. 13.
    noun

    a drapery, awning or other roof-like covering, often a decorative one, fastened above a roof, pandal, etc. or held on poles.

14. 14.
    noun

    a pole planted in front of the house on the new yeaṛs day.

15. 15.
    noun

    a small disc or knob sewn on to a garment, either to fasten it by being pushed through a buttonhole or as an ornament or badge; a button.

16. 16.
    noun

    the festival observed on that day.

17. 17.
    noun

    the work of engraving on or making dolls and other handicraft works from, wood.

18. 18.
    noun

    a device used to open, close or divert an electric circuit; a switch.

19. 19.
    noun

    the act or profession of paining, colouring.

20. 20.
    noun

    ಗುಂಡಿಗೊಸರು guṇḍi gosaru a deep hole formed esp. in a road due to heavy traffic and lack of proper maintenance; a pot-hole; ಗುಂಡಿ ಹಾಕು guṇḍi hāku to stitch a button to a garment.

21. 21.
    noun

    to fasten a garment with a button; to button.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಗುಂಡಾಗಿರುವ ದೊಡ್ಡದಾದ ಪಾತ್ರೆ.
   2. ಬಿಲ.
   3. ಬಿರಡೆ.
   4. ಯಂತ್ರ ಮೊದಲಾದು ವನ್ನು ನಡೆಸಲು ಒತ್ತುವ ಗುಬುಟು.
   5. ದುಷ್ಟೆ.

2. 2.

   1. ಮಂಡಲ.
   2. ಗುಂಪು.
   3. ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿ,- ಶೃಂಗ.
   4. ಧ್ವಜ.
   5. ಗುಡಾರ.
   6. ದೇವಾಲಯ.
   7. ವಿತಾನ.
   8. ಕೆತ್ತನೆ ಕೆಲಸ.
   9. ಬಣ್ಣದ ಕೆಲಸ.

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.
   1.

   = ಕುಡಿ 1, ಗುಡಸು 1, No. 1; Sk. ಕುಟ a round, a circle; a halo. (Te.; T. ಕೋಟ್ಟೈ T. ಕುವಿ to be round, see ಗುಡಿಯಿಸು cf. ಸು/?/). ಗಗನಗುಡಿ (ಪರಿವೇಷ, ಪರಿಧಿ, ಉಪಸೂರ್ಯಕಮಣ್ಡಲ Si.). 2, = ಗುಡಿಲ್ 2. a mass; a cluster (T. ಕುವೈ, ಕು/?/ see ಪೂಗುಡಿ see s. ಕುಪ್ಪೆ 1). [ಬಳ್ವಳ ಬಳೆದು ನಿಮಿರ್ದ ಕಾಡಿಗೆ ಗುಡಿಗಳ...ಕರ್ಪುಗಳೆಲ್ಲಮಂ ನೆರಮ್ಬಡೆದು Ap. 12, 4va.]. — ಗುಡಿ ಕಟ್ಟು a ring or halo to form round the sun or moon (ವರ್ಣಪೂರರೇಖೆ, ಕುಣ್ಡಲೀಕರಣ Śmd. Dh.; C.). — ಗಿಡಿಗಟ್ಟು. -ಕಟ್ಟು. to form a ring or assemble round about; a number of individuals to come together; to become excessive [ತರೆಬನ್ದ ಸಬ್ಬವದ ಮಾತುಗಳಂ ಗುಡಿಗಟ್ಟ ಕೇಳರೇ Pb. 4, 101; Ap. 3, 86]; (Cpr. 8, 4 va.; Grj. 3, 18. 64; Bp. 14, 33; Rām. 1, 8, 8; Rśv. 8, 5 va.; Śśv. 1, 79 va.). — ಗುಡಿಯಿ/?/. -ಇ/?/ to become excessive (Bh. 8, 23, 4).

2. 2.
   2.

   = ಕುಡಿ 5. a point (Bh. 8, 25, 8); a flag, a banner (Cpr. 3, 96; 4, 42. 63; Abh. P. 7, 82; 12, 26. 28; Grj. 10, 101; Bp. 5, 12; C. Bp. 5, 2; 47, 5; Bh. 1, 8, 83; 2, 13, 7; 5, 2, 1; Prll. 3, 4; J. 3, 17; 5, 2; 17, 37. 46; 30, 53; 32, 55; 33, 18; Rām. 13, 4; Rśv. 13, 50). [T., M., Te., Tu. ಕೊಡಿ. ಕಟ್ಟದ ಗುಡಿ ರಂಗವಲ್ಲಿಗಳೆ ದಾಂಗುಡಿಯನ್ತಿರೆ Pb. 5, 105]. cf. ಕೋಡಿ 3. [— ಗುಡಿಗಟ್ಟಸು. -ಕಟ್ಟಸು to cause to tie a flag or. flags. ಪೊ/?/ಲ ಬೀದಿವೀದಿಗಳ ನಿತುಮನೋರನ್ತೆ ತಳಿದು ಗುಡಿಗಟ್ಟಸಿ Ap. 5, 8]. — ಗುಡಿಗಟ್ಟು. — ಕಟ್ಟು to tie or place a flag or flags (Bh. 1, 17, 10; 8, 18, 13; V. 14, 50).

3. 3.
   3.

   = ಗುಡು 1. a sound to indicate roaring. — ಗುಡಿಗುಡಿಸು. = ಗುಡುಗುಡಿಸು s. ಗುಡು 1. (Grj. 8, 48; Bp. 26, 15; 28, 43; 57, 29; Śśv. 4, 25; J. 4, 20; 5, 11; 12, 38; 22, 44).

4. 4.
   1.

   a pole erected on the new year's day before the house-door; the festival connected with it (Mhr. ಗುಢೀ R.).

5. 5.
   2.

   Tbh. of ಕುಟ (Śmd. 338). a house (ಕುಟ Nr.); a temple [ಗುಡಿಯ ಗೂಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಲ್ಲಡವಿಗಳುಂ...ಆ ಪಡೆಗೆ ನೆ/?/ಯವೆನಿಸಿ Pb. 9, 104 va,; Bv. 504]. (C.; Te.; Bp. 35, 55; 41, 26; 43, 37; 45, 33; 61, 62; B. 2, 48; Si. 242); a tent (ದೂಷ್ಯ, ಸ್ಥುಲ, ಪಟಕುಟ, ಗುಣಲಯನಿ, ಕೇಲಿಕೆ, ಕೇಣಿಕೆ Hlā.; ಚಿತ್ರಕುಟ, ಗುಣಲಯನಿ, ದೂಷ್ಯ Mr. 288; cf. ಗೂಡಾರ). ಗುಡಿಯ ಗೂಣ್ಟ (ಧ್ರುವಕ, ಶಿವಕ, ಕೀಲಕ etc. Hlā.; ಶಿವಕ etc. Mr. 288, o. r. ಗುಡಿಯ ಗೂಟ). ಗುಡಿಯ ಬೋದಿಗೆ ಕಲ್ಲು, ನಡುರಂಗ ತಾ ಕಲ್ಲು, ಕಡೆ ಮೂಲೆ ಸೆ/?/ಗು ತಾ ಕಲ್ಲು; ವರವ ಕೊಡುವಾತ ಬೇ/?/ (Sp.). [— ಗುಡಿಗಟ್ಟು. -ಕಟ್ಟು to build a house, to think of imaginary things. ಮನದೊಳೆ ಮನ್ತಣಮಿರ್ದು ಬಗೆಯೊಳೆ ಗುಡಿಗಟ್ಟ ಸನ್ತಸಮ್ಬಟ್ಟನ್ತೆನ್ದಳ್ Pb. 4, 63 va.; ಹಂಜರ ಬಲ್ಲಿತ್ತೆನ್ದು ಅಂಜದೆ ಓದುವ ಗಿಳಿಯೇ ಎನ್ದೆನ್ದು ಅಳಿಯೆನೆನ್ದು ಗುಡಿ ಗಟ್ಟದೆಯಲ್ಲ Bv. 163; Cv. 576]. — ಗುಡಿ ಗುಣ್ಡಾರ dupl. (S. Mhr.; B. 5, 73). — ಗುಡಿ ಗೂಡಾರ. = ಗುಡಿ ಗುಣ್ಡಾರ (Bh. 1, 12, 6).

6. 6.

   = ಕುಣ್ಟೆ 2, ಗುಣಿ 1, ಗುಣ್ಡ 1. a hole, a pit, a hollow (My.; Si. 203. 431; Tu. also depth; T., M. ಕುಣ್ಡು what is hollow, deep, low). ನೀರ ಗುಣ್ಡಿ (B. 5, 80). ತೋಳ ಗುಣ್ಡಿಗೆ ಬಿದ್ದರೆ ಅಳಿಗೊನ್ದು ಕಲ್ಲು (Prv.). see ತಡ-, ಸು/?/ Prv. s. ಮುಣ್ಡೆ 2, = ಗುಣ್ಡಿಗೆ No. 1, the pit of the stomach (My.; Te. ಗುಣ್ಡೆ T. ಗುಣ್ಡಿ). 3, a large round earthen or metal vessel (My.; cf. Sk. ಕುಣ್ಡಿ Mhr. ಕುಣ್ಡೀ a vessel of stone or earth). — ಗುಣ್ಡಾಕಾಯಿ the heart, in a physical sense only (My.; Te. ಗುಣ್ಡೆಕಾಯಿ). — ಗುಣ್ಡಿವಟ್ಟಲ್. = ಗುಣ್ಡ-, q. v. (My.). — ಗುಣ್ಡಿವುಗು. -ಪುಗು. to enter a pit or pool (Cpr. 7, 139).

7. 7.

   a button (S. Mhr.; Mhr., H.).

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   (contain) 1 a globular wide-mouthed metal or earthen pot *[ಗುಂಡಿಗೆ (guṃḍige)3 ] 2 button 3 knob

2. 2.
   n.

   (hole) pit, hole, hollow ű ತೋಳ ಗುಂಡಿಗೆ ಬಿದ್ದರೆ ಆಳಿಗೊಂದು ಕಲ್ಲು (Prv.) If a wolf falls into a ditch every passer-by will throw a stone at it.

3. 3.
   n.

   1 (body) heart 2 (bold) þfig.ß courage, daring, intrepidity

4. 4.
   f.

   (fem.) ｟m. ಗುಂಡ｠bad woman, sexually loose woman, prostitute

5. 5.
   n.

   (arch.) 1 house, hut, cottage 2 temple

6. 6.

   (n.) (sound) word in imitation of rumbling, growling, grumbling, thundering or roaring (Kitt.)

7. 7.
   n.

   (light) 1 halo round the sun or moon ű ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಗುಡಿ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಮಳೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಂಬಿಗೆ ಇದೆ. It is believed that it will not rain when the halo appears round the sun. 2 halo round the head of a god or sage 3 mass, cluster, group

8. 8.
   n.

   (symbol) flag, banner