ತಂದೆ

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಅಪ್ಪ.
   2. ಹಿರಿಯರನ್ನು ಕುರಿತು ಭಕ್ತಿ, ಗೌರವಗಳಿಂದ ಹೇಳುವ ಮಾತು.
   3. ಕಿರಿಯರನ್ನು ಕುರಿತು ವಾತ್ಸಲ್ಯ ದಿಂದ ಹೇಳುವ ಮಾತು.
   4. ಹೆಸರಿನ ಮುಂದೆ ಗೌರವಸೂಚಕವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಶಬ್ದ.

2. 2.

   ಹೊಡೆತ.

3. 3.

   ಹೊಡೆ.

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   a blow; a stroke.

2. 2.
   noun

   one's male parent; a man in relation to his child or children.

3. 3.
   verb

   to beat to a pulp, powder; to pound; to hammer; to crush.

4. 4.
   noun

   a reverential term used in addressing a deity or elderly man.

5. 5.
   verb

   to flatten, erase or spoil the shape of, something by squeezing, moving the hand, foot, etc. to and fro or in a circular manner.

6. 6.
   noun

   a term of endearment used in addressing a boy or young man.

7. 7.
   verb

   to tread heavily; to tramp.

8. 8.
   noun

   a honorific suffix to one's name.

9. 9.
   verb

   to deliver a blow; to strike.

10. 10.
    verb

    to make a loud sound.

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.

   = ಸದೆ 1. to strike (ತಾಡನ Śmd. Dh.; T. ತೆಯ್ M. ತಯ್ Te. ತನ್ನು cf. ತಗಲು, ತಟ್ಟು 1). see s. ಟಂಕೆ

2. 2.

   father (C.; ಜನಕ, ಪಿತೃವಪ್ಪ, ತಾತ Mr. 309, ಆವುಕ Hlā., Si. 65; ವಪ್ತೃ, ತಾತ, ಜನಕ, ಪಿತೃ Hlā., Si. 190; M.; T. ತನ್ದೈ Te. ತಣ್ಡ್ರಿ, ತದ್ದೆ it is said to be a Tbh. of Sk. ತಾತ Śmd. 338. 356. 372; cf. vēdic ತತ father). [ತನ್ನಯ ತನ್ದೆಯೆನ್ದುದನೆ ಕೊಟ್ಟು ವಿವಾಹಮನಿನ್ದೆ ಮಾಡುವೆಂ Pb. 1, 72; Ap. 2, 19; ಕಿ/?/ದೆ ನಿನಗಾಯುಷ್ಯಮೆನ್ದು ಪೇ/?/ಡೆ ವೈರಾಗ್ಯ ಪರಾಯಣನಾಗಿ ತಾಯುಂ ತನ್ದೆಯುಮಂ ನಣ್ಟರುಮಂ ಬಿಡಿಸಿ ನಿಶ್ಯಲ್ಯಂ ಗೆಯ್ದು Vr. 72, 8]. occasionally it is an endearing appellation (like ಅಪ್ಪ), e. g. Bp. 47, 29; J. 13, 55. plural ತನ್ದೆವಿರ್, ತನ್ದೆಗಳ್ (Śmd. 120. 124). ತನ್ದೆಯರ್ (Bp. 32, 42; 48, 36), ತನ್ದೆಗಳು (C.). ಪ್ರಸಿದ್ಧನಪ್ಪ ತನ್ದೆಗೆ ಪುಟ್ಟಿದಾತನು (ಆಮುಷ್ಯಾಯಣ Hlā.). ತಾತನ ತನ್ದೆ (ಪ್ರಪಿತಾಮಹ, ಮುತ್ತಾತ Si. 192). ತನ್ದೆಗೆ ಒಳ್ಳೆಯವ ಎನ್ತ ಹೇ/?/ಸಿದ ಅಮ್ಬಿಗನ ಮಗ. -ತನ್ದೆಯ ಮದಿವೆಗೆ ಪಂಜು ಹಿಡಿಯುವ ಮಗ. -ಅರಸ ಯಾರಿಗೆ ತನ್ದೆ? ಸೂಳೆ ಯಾರಿಗೆ ತಾಯಿ? -ತನ್ದೆಯ ಬದುಕು ತಾಯಿಗೆ ದಾನ. -ತನ್ದೆಯ ಹೋಲೋ ಕನ್ದಯ್ಯಾ (Prvs.). see ಮಲ Bp. 60, 60; B. 1, 28; Rām. 3, 2, 15; J. 13, 55; 30, 24; 31, 34; Rśv. 13, 26; Bh. 1, 8, 17; Prvs. s. ನೊಗ, ಪಿತ. -ತನ್ದೆಗೆ ತನ್ದೆ. a paternal grandfather (ಪಿತಾಮಹ, ತಾತ Si. 192). ತನ್ದೆಗೆ ಪಿತಾಮಹ a paternal great-grandfather (ಪ್ರಪಿತಾಮಹ, ತಾತನ ತನ್ದೆ, ಮುತ್ತಾತ Si. 192). ತನ್ದೆ ತಾಯ್ father and mother (Bp. 46, 48). ತನ್ದೆ ತಾಯಿಗಳ್. -ಳು parents (Bp. 3, 81; 14, 16; 25, 15; My.). ತನ್ದೆ ತಾಯಿಗಳ ಮಾತು ಕೇಳದ ಮಕ್ಕಳು ನಾಯಿಬಾಯಿಗೆ ಹಪ್ಪು (Prv.). ತನ್ದೆ ತಾಯ್ಗಳ್. = ತನ್ದೆ ತಾಯಿಗಳ್ (J. 28, 17). ತನ್ದೆ ತಾಯ್ಗಳು (ಮಾತಾಪಿತೃಗಳು Nr.). ತನ್ದೆಯ ತನ್ದೆ. = ತನ್ದೆಗೆ ತನ್ದೆ (ಪಿತಾಮಹ, ತಾತ Nn. 22; B. 4, 156). 2, Brahmā (ಬೊಮ್ಮ Kk. 9). ತನ್ದೆಯ ತನ್ದೆಯಿಲ್ಲದ. = ತನ್ದೆಯಯ್ಯನಿಲ್ಲದವ q. v. ತನ್ದೆಯಯ್ಯ. -ಅಯ್ಯ. = ತನ್ದೆಯ ತನ್ದೆ. -ತನ್ದೆಯಯ್ಯನಿಲ್ಲದವ Gaṇēśa (ವಿನಾಯಕ Kk. 5, o. r. ತನ್ದೆಯ ತನ್ದೆಯಿಲ್ಲದ). ತನ್ದೆಯೊಡಹುಟ್ಟಿದವ a paternal uncle (ಪಿತೃವ್ಯ etc. Nr.). ತನ್ದೆದಾವಿ relationship by a father's side (My.).

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   m.

   ｟pl. ತಂದೆಯಂದಿರು｠1 (kin) father Ĺ 2 respectful form of addressing one’s male elders with respect and endearment [Ka. D3067] = ಅಪ್ಪ (appa) þcol.ß

2. 2.

   (beat) vt. 1 to pound《as cereals》 2 to strike, to beat (either with the fist, palm of hand or with a stick)