ಪಿರಿ

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   verb

   to pluck in a very rough manner.

2. 2.
   noun

   the flesh of a dead person.

3. 3.
   adjective

   (usu. as a prefix making a compound word) big; large; vast; tall.

4. 4.
   noun

   a feather of the long, brightly coloured upper tail of a peacock.

5. 5.
   verb

   to draw (something forcibly) out.

6. 6.
   verb

   to be destroyed, spoiled, broken up completely.

7. 7.
   verb

   to cut; to severe.

8. 8.
   verb

   to be split (lengthwise).

9. 9.
   verb

   to rob or despoil (a person) by force; to take away something using force; to plunder.

10. 10.
    verb

    (a mob, group of people joined together for a purpose) to disperse; to break up and scatter in different direction.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   vt.

   (remove) to draw (from the scabbard), to pull out (from a bundle), to take (from a string) vi. (destroy) to go to ruin, to become spoilt

2. 2.
   n.

   (body) flesh, meat (of a dead body)

3. 3.

   (n.) 1 (size) 〈being〉large, big 2 (age) 〈being〉advanced in age 3 (high) 〈being〉 high in status 4 〈being〉great 5 (value) 〈being〉 preeminent 6 (grade) 〈being〉extreme, 〈being〉 intense

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.

   = ಹಿರಿ 1, ಹಿರೈ. extensiveness, largeness; abundance; numerousness, frequency; greatness, pre-eminence; advanced age (T. ಪೈರು, ಪರು; M. ಪೈರಿ, ಪೈರು; T., M. ಪೈರುಗು, to be multiplied, grow large; T. ಪಿರಂಗು, to be full, increase; see ರ್ಪೈ 1, etc.). — ಪಿರದಾಗು. ಪಿರಿದು ಆಗು. to become extensive, plentiful, abundant, great, conspicuous, etc. (J. 16, 34). ಪಿರಿದಾದುದು (ಮಿಗು Śm. 81). ದೇವನಾಲಂ ಪಿರಿದಾಗಿರ್ಪ ಭೂಮಿ (ನಡಪ್ರಾಯ, etc.); ಪಿರಿದಹ ಇಚ್ಛೈಯನುಳ್ಳವನು (ಮಹೇಚ್ಛ Nr.). ಕಿರಿದಾಗಿರುವದನ್ನು ಪಿರಿದಾಗಿ ಮಾಡುವಿಕೈ (ವಿಸ್ತಾರ, etc. Si. 395). — ಪಿರಿದಾಸೈ. -ಆಸೈ. great desire (ಬಾಕುಳಿ Śm. 51). — ಪಿರೀದೀ. -ಈ. to give much (Rśv. 11, 165). — ಪಿರಿದೀವಂ. -ಈವಂ. (Śmd. 90). a liberal man. ಅಃ, ಪಿರಿಯಂ! ಪಿರಿದೀವನ್ ಇತ್ತುದಂ ನೈನೈವನೈ? ಚಿಃ ಅದಂ ನೈನೈಯಂ ! (68. 184). — ಪಿರಿದು. = ಪೈಮ್ಪು (Śmd. 249), ಹಿರಿದು. that is extensive, large, big, great, etc., and of advanced age (ದಿಮ್ಮಿತು Ct. I, 22; T. ಪೈರಿಜು, ಪೈರಿದು, ಪೈರಿಯದು; M. ಪೈರುದು), [ಕಿರಿದರೌಳೈ ಪಿರಿದುಮರ್ಥಮನರಿಪಲ್ ನೈರೈವಾತನ್ Kr. 1, 15; Pb. 1, 11]. ತಾನದು ಪಿರಿದು (Śmd. 174). ಪಿರಿದುಚಾಗಂ (291). ಪಿರಿದರೌಳ್ ನಾನಾ ಎನಿಕ್ಕು (Mr. 537). ತಿಮಿಂಗಿಲಾದಿಗಳ್ ಅದೌನ್ದಕ್ಕೌನ್ದು ಪಿರಿದಪ್ಪ ಮೀನಕ್ಕು (410). ಪಿರಿದು ಮಾಳ್ಪುದು (ವಿಸ್ತರ, ಬಿತ್ತರ, ವ್ಯಾಸ, etc. 447). ಕಿರಿದಂ ಪಿರಿದು ಮಾಡುವುದು (ವಿಸ್ತಾರ, etc. Nr.). conjugation: ಪಿರಿಯನೈಂ, ಪಿರಿಯರೈವು, ಪಿರಿಯವು (Śmd. 258). see Rśv. 6, 34; 12, 39: 13, 71 va.; J. 2, 32; 17, 20. 2, = ವಿರಿದುಂ, extensively, greatly, much, frequently, etc. (ಘನಮಾಗಿ Śmd. 237; ವೈಗ್ಗಳಮಾಗಿ Cm.; ಕಾಮಂ, ಪ್ರಕಾಮಂ, ಅತ್ಯರ್ಥಂ, etc. Mr. 436; ಅಣಿಯರ, ಅಗುನ್ದಲೈ, ನೂಳದು, etc. Kk. 84). see Śmd. 225; Bp. 32, 39; 46, 34. 35; 52, 3. 15; Prll. 3, 26; J. 5, 57; 20, 31. — ಪಿರಿದುಂ. -ಉಂ. extensively, greatly, much, conspicuously, frequently; further; indeed (ನಾಡೈ, ಎಡೈ, ನೈರೈ, ನೀಡುಂ, ಮಿಗೈ, etc., ಅಧಿಕಂ Śmd. 391; ಸೋಡಂ, ಬಾಡಂ 393; ಪೀನಂ 108; ನಾಡೈ, etc., ಅತ್ಯರ್ಥಂ Ct. II, 25; ಬಹುಳಮಾಗಿ Śmd. 42. 52. 58 Cm.; ವೈಗ್ಗಳಮಾಗಿ, ದೌಡ್ಡಿತಾಗಿ 108 Cm.; ವಿಶೇಷಮಾಗಿ 140. 297. 394). see Cpr. 1, 49. 78; 2, 54; 3, 3; Rśv. 8, 98. — ಪಿರಿದುಂ ಬೇಗಂ. long time, much time. ಪಿರಿದುಂ ಬೇಗಮಿರ್ದೈಳ್ದು ಪೋಗಿ Vr. 69, 19. cf. ಕಿರಿದುಂ ಬೇಗಂ]. — ಪಿರಿದುರಿ. -ಉರಿ a great flame (Bp. 44, 21; 45, 31). 2, to burn greatly (50, 28). — ಪಿರಿ ಪಿರಿದು. rep. (Bp. 59, 18). — ಪಿರಿಯ. genitive of ಪಿರಿ. (according to grammar a formation from ಪಿರಿದು, Śmd. 184). ಮಣಿಯುಡಿದೌವಲುಂ ಪಿರಿಯ ಪಣೈಗಟ್ಟುಂ (78). ಪಿರಿಯ ಮಗಂ (201). ಪಿರಿಯ ಮೀನ್ (Cpr. 5, 40). ಪಿರಿಯ ಕಡುಪು (Abh. P. 10, 158). ಪಿರಿಯ ಕಣಜ (Bp. 53, 26). ಪಿರಿಯ ಕರಿ (22, 6). ಪಿರಿಯ ಕಲ್ (20, 14). ಪಿರಿಯ ಧ್ವನಿ (53, 25). ಪಿರಿಯಯ್ಯ (3, 82). ಪಿರಿಯಮ್ಬೈ (V. 9, 124). ಪಿರಿಯ ನೇಜಯ. (Rśv. 6, 11 va.). ಮುತ್ತಿನೌಚ್ಚರವವನ ಪಿರಿಯುರದೌಳ್ ಇಟ್ಟು (Rāghc. 17, 71). ಪಿರಿಯವು (Śmd. 117. 119). 2, ಪಿರಿ-ಅ 3. = ಹಿರಿಯ. (T., M. ಪೈರಿಯ, Tu. ಪೈರಿಯ a big honey comb). a great, eminent, noble man (ಮಹಾತ್ಮ, ಉದೀರ್ಣ Mr. 233); a chief (see ಇಳೈಯ-, ಕನಸುಗಾಣದರ-, ಸಗ್ಗಿಗರ-); a wise man, a scholar (ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ವಿದ್ವಾಂಸ Śmd. 38 Cm.; ವಿದ್ವಾಂಸ 260 Cm.); a Brāhmaṇa (ದ್ವಿಜ Śm. 52); a man more advanced in age, one who is older; an elder, a senior (see ಜಗುನೈಯ ಪಿರಿಯ). [ಮನದ ಬಗೈಯಂ ಪಿರಿದಾಗಿರೈ ಪಿರಿಯ ರೌಸಗೈಯಂ ಬಗೈದನ್ದು Kr. 3, 206; Pb. 1, 23; Ap. 2, 18 va.]. ಕೃಷ್ಣನತ್ತಣಿಂ ಬಲಭದ್ರಂ ಪಿರಿಯಂ (Śmd. 160). ಸಮಂ ನುಡಿವೌಡೈ ಅವಂ ಪಿರಿಯಂ (297). ಪಿರಿಯಂ, ಕಿರಿಯಂ (184). ಪಿರಿಯಳ್ (245). — ಪಿರಿಯಕಕ್ಕರ. -ಅಕ್ಕರ. N. of a metre (Ch.; see an instance in Cpr. 4, 18). — ಪಿರಿಯಣ್ಣ. -ಅಣ್ಣ. elder brother. ನಿಮ್ಮನಿಬರ್ಗಂ ಪಿರಿಯಣ್ಣನೇಂ ಜನಕನೇನೈಮ್ಬೌನ್ದು ಕೌಣ್ಡಾಟದಿಂ Ap. 14, 31. — ಪಿರಿಯಾಕೈ. -ಆಕೈ. elderly lady. ಪಾಣಿಗ್ರಹಣಂಗೈಯ್ವಾಗಳೈಲ್ಲರಿಂ ಪಿರಿಯಾಕೈ ನಿನ್ನ ನಲ್ಲದೈ ಪೈರರನೌಲ್ಲೈನೈನ್ದಿರ್ದೌಡೈ Pb. 1, 74 va.; Ap. 8, 59].

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. (ಹೆಣದ) ಬಾಡು.
   2. ನವಿಲು ಗರಿ.

2. 2.

   1. ತರಿ.
   2. ಹೊರಕ್ಕೆ ಎಳೆ.
   3. ಹಾಳಾಗು.