ಪೌಮ್

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.

   ಪೌಙ್ = ಪೌನ್ etc. gold (ಕಲ Ct. I, 47; Te.). ಬುಧರಿಗೈ ಸಕಲರಿಗೈ ಪೌಂಗಳನು...ದಾನವ ಮಾಡಿದನು (Prll. 3, 12). — ಪೌಂಗಟ್ಟೆ. - ಕಟ್ಟೆ a golden high structure (Cpr. 10, 66). — ಪೌಂಗದ. -ಕದ a golden or gilt half of a folding door (C. Bp. 5, 48). — ಪೌಂಗರಿ a feather of gold (of an arrow, Abh. P. 13, 43). — ಪೌಂಗರಿಗೈ a kind of decoration made of gold. ಚೌಪಳಿಗೈಗಳ ಪೌನ್ನ ಪೌಂಗರಿಗೈ ನೀಳ್ಪುಂ ಬೈಳ್ಪುಮಂ ತಾಳ್ದಿ Pb. 3, 40 va.]. — ಪೌಂಗಲಸ. -ಕಲಸ a golden vessel (Abh. P. 5, 125; Bp. 58, 68; Rśv. 11, 81; J. 3, 11; 34, 1-4). — ಪೌಂಗವಚ. -ಕವಚ a golden coat of mail (Cpr. 10, 64). — ಪೌಂಗಡಿಕೈ- ಕವಡಿಕೈ a golden (crescent-formed) ornament of the forehead (swinging about, Cpr. 3, 47). — ಪೌಂಗಳನ್ತಿಗೈ a golden water-jar (Cpr. 8, 62). — ಪೌಂಗಳಸ. - ಕಳಸ. = ಪೌಂಗಲಸ a golden vessel. ಪೌಂಗಳಸಂಗಳೌಳಿರ್ದ ಪುಣ್ಯತೋಯಂಗಳೌಳಳ್ಕರಿಂ ಮಿಸಿಸಿ Pb. 10, 15]. — ಪೌಂಗಾಳೈ. -ಕಾಳೈ a golden horn (C. Bp. 5, 7). — ಪೌಂಗಿಣ್ಡಿ a golden giṇḍi (Rśv. 14, 158). — ಪೌಂಗಿರುಗಟೈ gold castanets (Bp. 5, 41). — ಪೌಂಗುಡುಪು. - ಕುಡುಪು a golden drum-stick (Rśv. 6, 30 va.).; ಪೌಂಗುಪ್ಪಸ. - ಕುಪ್ಪಸ a golden bodice. ಪೌಂಗುಪ್ಪಸನ್ದುಡು-o-ತುಡು to put on a golden bodice (Rśv. 13, 70). — ಪೌಂಗುಳಿಗೈ a gold ball (Bp. 4, 17). — ಪೌಂಗೈಜ್ಜೈ a small gold bell ornament (My.). — ಪೌಂಗೈಯ್. - ಕೈಯ್ to spend money (gold coins). ಸಾಸಿರ ಪೌಂಗೈಯ್ದುಂ ಚಿಃ ಕಾಸಟಮೈನ್ದೌನ್ದು ಲಕ್ಕಗೈಯ್ವುದು Pb. 3, 44]. &mdash ಪೌಂಗೇದೈಗೈ. -ಕೇದಗೈ a gold coloured Pandanus [ಮಗ ಮಗಿಪ ಜಾದಿ ಪೌಂಗೇದಗೈ ಮಲ್ಲಿಗೈಯೈಮ್ಬ ಪಲವು ಪೂಮಾಲೈಗಳಂ Ap. 5, 36]; (Abh. P. 2, 13 va.; Rśv. 10, 31 va.). — ಪೌಂಗೌಡ. - ಕೌಡ a golden water-vessel [ಪೌಂಗೌಡನಂತಮಾಳಪಲ್ಲವದೌಳೈ ಮುಚ್ಚಿದನ್ದದೌಳೈ Pb. 1, 125]; (Grj. 3, 91 va.; V. 5, 7; J. 3, 7; 6, 30; 11, 17). — ಪೌಂಗೌಳ್. - ಕೌಳ್ to take gold (Śāstrasāra in W. v. 1270). — ಪೌಂಗೌಳಲ್. - ಕೌಳಲ್ a golden fife (Bhāgavata 10, 18, 18). — ಪೌಂಗೋಲ್. ಕೋಲ್ a golden staff (Grj. 10, 60).

2. 2.

   poñ. ಪೌಞ್ = ಪೌನ್ etc. gold. — ಪೌಂಜಗಲಿ a golden bench or seat (Rśv. 10, 31 va.; Śśv. 2, 42 va.). — ಪೌಂಜಳಮ್ಬ a golden veil (V. 10, 4). — ಪೌಂಜಾಳಿಗೈ a sack filled with gold coins (V. 8, 4). — ಪೌಂಜುರಿಗೈ. - ಸುರಿಗೈ (Śmd. 83). a golden knife or dagger [ಹಟತ್ಕಟೀಸೂತ್ರ ಪರಿಸ್ಫುರಿತದೌಳಂ ಕಟ್ಟಿದ ಪೌಂಜುರಿಗೈಯೌಳಂ ಜನಮನೇಂ ಮನಂಗೌಳಿಸಿದುದೋ Ap. 4, 36]; (Rśv. 6, 11 va.). ಕಟ್ಟಿದ ಪೌಂಜುರಿಗೈಯೌಳಂ ಜನಮ್ ಏಂ ಮನಂ ಗೌಳಿಸಿದುದೋ? (Śmd. 83). — ಪೌಂಜೂಡಗ. - ಸೂಡಗ a gold bracelet (Cpr. 10, 7).

3. 3.
   1.

   = ಪೌನ್, etc. gold. — ಪೌಮ್ಬಕ್ಕರಗೈ. -ಪಕ್ಕರಗೈ gilt armor or gear (Cpr. 10, 78). — ಪೌಮ್ಬಟ್ಟ. -ಪಟ್ಟ. a golden frontlet, etc. (J. 2, 28). — ಪೌಮ್ಬಟ್ಟಲ್. a golden cup (V. 9, 71 va.; J. 15, 45. 46). — ಪೌಮ್ಬಟ್ಟೈ. gold-coloured silk- cloth (Bp. 11, 26; Rśv. 8, 5 va.; 13, 69; J. 14, 27). — ಪೌಮ್ಬಣ್ಣ. gold-colour, a reddish or brown colour [ಇತ್ತ ಬನ್ನಿರಿಮೈಮ್ಬ ಪೌಮ್ಬಣ್ಣದ ಕೋಗಿಲೈಗಳುಮಂ Pb. 1, 115 va.; Ap. 1, 60]; (ಪಸುರುಂ ಕರಿದುಂ ತಮ್ಮೌಳ್ ಐಕ್ಯವರ್ಣ Ct. II, 67; ಕವಿಲೈವಣ್ಣ Śm. 69, Kk. 26; J. 3, 6; Śśv. 1, 68). — ಪೌಮ್ಬರದ. -ಪರದ. a dealer in gold, a money-changer (ಸೌನ್ನೈವರದ Śm. 67; Śśv. 2, 42 va.). — ಪೌಮ್ಬರಿಯಣ. -ಪರಿಯಣ. a plate of gold (V. 5, 61 va.; Śśv. 3, 22). — ಪೌಮ್ಬರಿಯಾಣ. -ಪರಿಯಾಣ. a plate of gold (Rśv. 13, 45 va.). ಪೌಮ್ಬರಿವಾಣ. -ಪರಿವಾಣ. a plate of gold (J. 6, 44). — ಪೌಮ್ಬಸಿರ. Hiraṇyagarbha, Brahmā (ಬ್ರಹ್ಮನ್ Śs.). — ಪೌಮ್ಬಸುರ. = ಪೌಮ್ಬಸಿರ. (ಬೌಮ್ಮ, etc., ಅಜ Ct. II, 3). — ಪೌಮ್ಬಾಸಿಗ. a golden bāsiga (Bp. 4, 40). — ಪೌಮ್ಬಾಳೈ. = ಹೌಮ್ಬಾಳೈ [ಬಿರಿವ ಪೌಮ್ಬಾಳೈಯ ತಣ್ಮಲೈವ ಪೌಸಗಮ್ಪಿನೌಳ್ Ap. 1, 68]. ಪೌಮ್ಬಾಳೈಯ ಕಮ್ಬಂಗಳ್ (Cpr. 7, 92 va.). ನಟ್ಟ ಪೌಮ್ಬಾಳೈಯ ಬಾಳ್ಗಮ್ಬಂಗಳ್ (Rśv. 10, 31 va.). see V. 4, 24; J. 3, 27. — ಪೌಮ್ಬಿಸಿಲ್. gold-coloured or purple sun-shine (Abh. P. 11, 177; Grj. 2, 82; Rśv. 12, 39; J. 1, 3). — ಪೌಮ್ಬುಡಿ. -ಪುಡಿ. gold dust, gold powder (Śśv. 2, 42 va.; J. 33, 22). — ಪೌಮ್ಬುಲಿ. -ಪುಲಿ. a gold-coloured tiger (Rśv. 5, 25 va.; 5, 114, Śśv. 3, 16). — ಪೌಮ್ಬೈಟ್ಟ. = ಪೌಮ್ಬೈಟ್ಟು. (Abh. P. 1, 44; 3, 28; 4, 119). — ಪೌಮ್ಬೈಟ್ಟು. the golden mountain: Mēru (ಸುರಗಿರಿ Śm. 10). — ಪೌಮ್ಬೈತ್ತ. a cane covered with gold, or a gold-coloured cane (Śśv. 1, 79 va.). — ಪೌಮ್ಬೈಸ. gold work. ಪೌಮ್ಬೈಸದೌಳೈ ಸಮೈದ ಮಕುಟಮಿರ್ಪನ್ತಿರ್ಕುಂ Ap. 7, 61]. — ಪೌಮ್ಬೈಸೈ. gold to be joined or attached (Rśv. 6, 11 va.). — ಪೌಮ್ಬೈಳಗು. gold-coloured light (Grj. 8, 47). — ಪೌಮ್ಬೌಡೈಯ. -ಪೌಡೈಯ. = ಪೌಮ್ಬಸುರ. (ಬೌಮ್ಮ Kk. 9; ಬ್ರಹ್ಮನ್ Śm. 8). — ಪೌಮ್ಬೌಪ್ಪು ಮೀನ್. a sort of fish (Rśv. 5, 115). could it be ಪೌಮ್ಬು (= ಪೌಮ್)- ಒಪ್ಪು-ಮೀನ್?. -ಪೌಮ್ಮದಿಲ್.(Śmd. 193 Mḍb.). a golden wall. — ಪೌಮ್ಮಯ. full of gold. ಎರೈದವರ್ಗಿತ್ತು ಪೌಮ್ಮಯದೈ ಮಾಡಿದನೀ ನೈಲನಂ ಗುಣಾರ್ಣವಂ Pb. 14, 21. — ಪೌಮ್ಮರೈ. ponmare. golden deer. ಪೋಗಿ ಪೌಮ್ಮರೈಯನೈಚ್ಚೈಡೈ ತಪ್ಪದಿದಪ್ಪುದೈನ್ದು Pb. 4, 19]. — ಪೌಮ್ಮರಿ. = ಹೌಮ್ಮರಿ q. v. a gold-coloured young antelope. ಪೌಮ್ಮರಿವೋಲ್ ಪೌಳೈದು ಪಾರಿ ಪೋದಂ ಶ್ವೇತಂ (Śmd. 289; Dp. 101, 3). — ಪೌಮ್ಮಳೈ. a shower of gold (V. 37, 126). — ಪೌಮ್ಮಡ. a golden building (V. 4, 88). — ಪೌಮ್ಮುಗಿಲ್. a gold-coloured cloud (Cpr. I, 111).

4. 4.

   pom 2. = ಹೌಮ್ 2-, increasing, swelling, rising (see ಪೌಂಗು 1) cf. ಹೌಪ್ಪಳ. -ಪೌಮ್ಪುಳಿ. (a sort of reduplication). increase, growth; greatness [ಕಣ್ಣನೀರ್ ಸುರಿಯೈ ಚಿನ್ತಿಪಪಾರ್ವನ ಶೋಕದೌನ್ದು ಪೌಮ್ಪುಳಿಯನೈ ನೋಡಿ ನಾಡೈ ಕರಣಂ ತನಗಾಗಿರೈ Pb. 3, 25]; ಪೈರ್ಚುಗೈ Śmd. I, Ct. I, 106; ಪಿರಿದು Kk. 49, o. r. ಸೌಮ್ಪುಳಿ; ಪೈಮ್ಪು. etc., ಅಧಿಕ Śm. 58; ಪಿರಿದು 111; Cpr. 2, 14; 6, 48; 7, 118; Te. ಬೌಮ್ಪಿರಿ; T. ಪೌಮ್ಮಲ್ increase = ಪೌಲಿವು; plenty; ಪೌರುಮು, ಪೈರಮು, to be swelled; ಪುರೈ, height; T., M. ಪೌಲಿ, Te. ಪೌರೈ, to be accumulated; to be elevated; to increase). 2, erection of the hairs of the body (ಪುಲಕ Ct. I, 105; II, 9; Kk. 31; Śm. 76. 111). — ಪೌಮ್ಪುಳಿವೋಗು. -ಪೋಗು. to feel elated [ವಿಧ್ಯಾಧರೀ ರಮ್ಯನರ್ತನರಾಗೋತ್ಥಿತ...ನಿಸ್ವನದೌಳ್ ಪೌಮ್ಪುಳಿವೋಗುತಿರ್ಪುವೈರಡುಂ ವಿಧ್ಯಾಧರ ಶ್ರೇಣಿಗಳ್ Ap. 1, 70]; (V. 14, 56).