ಅಂಗಿ

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   adj.

   1 (part) having limbs 2 having sub-sections or -divisions (as a law, chapter of a book, etc.) n. (wear) 1 frock, jacket, stitched cloth that covers the upper half of the body 2 shirt

2. 2.
   vt.

   (dig) to dig, to burrow, to make a hole in the ground (NK)

3. 3.
   vi.

   (fear) to tremble due to fear? [Ka. D12] *

4. 4.
   n.

   (plant) seedling, young plant for transplantation [Ka. D15] (NK)

5. 5.
   vt.

   (bio.) to chew, to masticate [Ka. D2265] = ಜಗಿ (jagi)

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   a young shoot; a seedling.

2. 2.
   adjective

   having organs; organic.

3. 3.
   verb

   to undergo a painful emotion excited by danger; to fear.

4. 4.
   noun

   a man's sleeved garments, with collars; a shirt.

5. 5.
   adjective

   having subordinate limbs.

6. 6.
   noun

   a coat used as a defence against blow, stroke in a battle; a mail.

7. 7.
   verb

   to withdraw or shrink oneself from the apprehension of danger or pain.

8. 8.
   verb

   to be excited by pleasantness; to be glad, delighted.

9. 9.
   adjective

   principal, important, prominent.

10. 10.
    noun

    one who or that which, has organs or limbs;

11. 11.
    verb

    to grind with the teeth; to chew.

12. 12.
    noun

    ಅಂಗಿಕೊಟ್ಟು ಭಂಗಿ ಸೇದು, ಭಂಗಿ ಸೇದಿ ಮಂಗನಾಗು aŋgikoṭṭu bhaŋgi sēdu, bhaŋgi sēdi maŋganāgu (prov.) to satisfy a mean addiction, sell off one's property; ಅಂಗಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನುಂಗಲಿಕ್ಕೆ ಬೇಡವೇ? aŋgi illadiddare nuŋgalikke bēḍave? (prov.) food is a more important necessity than clothing.

13. 13.
    verb

    to tear or puncture with the teeth; to bite.

14. 14.
    verb

    to move oneself frequently to and fro; to shiver; to quiver.

15. 15.
    verb

    to diffuse or extend through the whole of; to pervade.

16. 16.
    verb

    to make a loud, hoarse sound, as a lion; to roar.

17. 17.
    verb

    to dig; to burrow; to make a hole or wound;

18. 18.
    verb

    ಅಗಿದರೆ ಸವೆಯದಿರು, ನುಂಗಿದರೆ ಇಳಿಯದಿರು agidare saveyadiru, nuŋgidare iḷiyadiru (prov.) to be a stingy miser.

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.
   1.

   = ಅಗೆ 2. to dig; to burrow; to make a hole, or a wound. (C.; ತೋಡು G.; cf. ಅಗ/?/ 1). P. ps. ಅಕ್ 5, ಆಗಿದು. ಬೆಟ್ಟ ಅಗಿದು, ಇಲಿಯ ಹಿಡಿದ ಹಾಗೆ (Prv.). ಉಪ್ಪು ಮುನ್ತಾದ ಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ಅಗಿಯುವ ಮರದ ಗುದ್ದಲಿಗಳು (Si. 85). ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಅಗಿಯಲ್ ಪಟ್ಟು ನೀರು ನಿನ್ತ ಕನ್ದಕವು (91). ಅಣೆವ ಹರಿಗೆಯಿನ್ ಒಬ್ಬರೊಬ್ಬರನ್ ಅಣಸಿನಲಿ ತಿವಿದು ಅಗಿವ ಭಟ್ಟರ ಬಡ್ಡಣೆ (Bp. 6, 2, 5). see B. 3, 42. 58, 107; 4, 125.

2. 2.
   2.

   to champ; to bite; to chew; to eat (ಚರ್ವಣ Śmd, Dh.; Śm. 81; C.; ತಿನ್ನು, ಕಚ್ಚು G.; cf. ಅಗ/?/ 3, ಅವುಡು 1), P. ps. 3, ಅಕ್ 3, ಅಗಿದು, ಕು/?/ ಕಬ್ಬಿನೊಳು ಹೊಕ್ಕು, ಅ/?/ವದೇ ತನಿರಸವ ಹೊ/?/ಗಣ ಸೋಗೆಯ ಅಗಿವನ್ತೆ? (Sp.). ತಿಳಿಗೊಳನ ತಮ್ಸು ಅಗಿವ ತೆಕ್ಕೆಯ ತೊ/?/ಲಿಕೆಯ...ಹಸರದಲಿ ತೀಡಿದುದು ತಂಗಾಳಿ (Rām. 24, 3). ಪಾವಗಿದ ಪಸುಳೆ (J. 19, 23). ಪಾವಗಿದು/?/ದುರುಣ್ವೆ? (30, 38).

3. 3.
   3.

   to tremble, to shake, as a cāmara (Rām. 6, 10, 12); to fear [ಅಗಿದಳ್ಳಾಡೆ ನಿಶಾಚರ ಬಲಂ Pb. 3, 27; ಪೊಳೆವಿನ ಕಿರಣಂ ಮೆಯ್ಗಳನಳುರೆ ಕನಲ್ದಗಿದು ಸೋಗೆಯಂ ಪರಪಿ Ap. 11, 51]. (ಸನ್ತ್ರಾಸ Śmd. Dh.; ಭಯ, ಭಯವನ್, ಅನ್ Śm, 40, 81; ಸುಗಿ Kk. 90; ಅಂಜು G.) ಅಗ್ನಿ ಹಿಮ ಸಮಯಮಹೀವಲ್ಲಭನತ್ತಣಿನ್ ಆಗಿದು, ಏಂ ಪುಲ್ಲಂ ಕರ್ಚಿದುದೋ? (Rśv. 9, 27; see 7, 17 va).

4. 4.
   4.

   to be glad (ಹರ್ಷ Śmd. Dh.; Śm. 81; Rām. 6, 30, 10; cf. ಅ/?/?).

5. 5.
   5.

   = ಅಗೆ 3 q. v. (S. Mhr.; ಮೊಳಿಕೆ, ಸಸಿ ವಲಜ G.). ಬಿತ್ತಿದ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಚಲೋ ಗೇಣುಗೇಣು ಎತ್ತರ ಅಗಿಗಳು ಬರುವವು (B. 4, 39.).

6. 6.

   fire = ಅಗ್ಗಿ etc, see ಅಗಿಟಿಗೆ etc.

7. 7.
   1.

   having limbs (Śmd. 136).

8. 8.
   2.

   a coat, a frock, a jacket (C.; H., Mhr.). ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಒನ್ದು ಅಂಗೀ ಹೊಲಿಸಿ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ (B. 1, 26). ದೊಡ್ಡವನು ತೊಟ್ಟುಕೊಣ್ಡ ಅಂಗಿಸು (4, 92). ಅಂಗಿಯನ್ನೂ ಟೊಪ್ಪಿಯನ್ನೂ ಹಾಕ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ (5, 273). ಅಂಗಿ ಕೊಟ್ಟು, ಬಂಗಿ ಸೇದಿ, ಮಂಗನಾದ. -ಅಂಗನೆ ಬರುವಾಗ ಅಂಗಿ ತೊಡ ಬೇಡವೇ? -ಅಂಗಿಗೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನುಂಗಲಿಕ್ಕೆ ಬೇಡವೇ? (Prvs.). see ನಿಲವಂಗಿ.

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಅಂಗಗಳುಳ್ಳ.
   2. ಮುಖ್ಯವಾದ.

2. 2.

   (ಗಂಡಸರು) ಮೈಗೆ ತೊಡುವ ಉಡುಪು.

3. 3.

   ನಡುಕ.

4. 4.

   1. ಹೆದರು.
   2. ಸಂತೋಷಪಡು.
   3. ಕಚ್ಚು.
   4. ಅಲುಗಾಡು.
   5. ವ್ಯಾಪಿಸು.
   6. ಗರ್ಜಿಸು.
   7. ಹಲ್ಲಿನಿಂದ ಅರೆದು ಸಣ್ಣಿಸು.