ಆಟ

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   any form of play or way of playing; an amusement; a recreation; a sport; a play; a game.

2. 2.
   noun

   a playing in turn, as in chess, gambling with dice etc.; the turn to play; a move.

3. 3.
   noun

   the manner in which a chessman or the like, is moved or to be moved.

4. 4.
   noun

   an exhibition of a drama, dance, cinema, etc.; a spectacle.

5. 5.
   noun

   (in comp.) anything done or being done (as in ಓಡಾಟ, ಕಣೆಗಳಾಟ, ಕುಣಿದಾಟ, etc.).

6. 6.
   noun

   a business dealing or affair.

7. 7.
   noun

   affectation - a) an affecting or pretending to like, have, etc.; a show or pretence; b) artificial behaviour meant to impress others; mannerism for effect.

8. 8.
   noun

   capacity; capability.

9. 9.
   noun

   ಆಟಕೊಡು āṭakoḍu to complete, as a participating player, the running game; ಆಟವಾಡಿಸು āṭavāḍisu to cause to play; 2. to cheat; to make fool; 3. to annoy; to disturb or irritate repeatedly; ಆಟವಾಡು āṭavāḍu to play; 2. to use tricks, deceits or evasions; to dodge; to be shifty; ಆಟತಣ್ಣಗಾಗು āta taṇṇagāgu one's activity, trick, game-plan to become ineffective; ಆಟದ ಬೊಂಬೆ āṭada bombe a doll to play with; 2. a person whose actions, ideas, etc. are controlled by another; ಆಟ ನಡೆಯದಿರು āṭa naḍeyadiru (one's plan, tricks) to fail to succeed; 'that cock won't fight'; ಆಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ವೇಷ, ವೇಷಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಭಾಷೆ āṭakke takka vēṣa, vēṣakke takka bhāshe to adapt oneself to the circumstances, as to get maximum advantage; ಆಟದವನಿಗೆ ದೀವಟಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು āṭadavanige dīvaṭigeya mēle kaṇṇu = ಆಟ ಕೆಟ್ಟರೆ ದೀವಟಿಗೆಯವನ ಸುತ್ತ; ಆಟ ಕೆಟ್ಟರೆ ದೀವಟಿಗೆಯವನ ಸುತ್ತ āṭakeṭṭare dīvaṭigeyavana sutta I take the credit for the success, blame my assistant for the failure; ಆಟವು ಮುಗಿಯಿತು, ತಂತಿಯು ಹರಿಯಿತು āṭavū mugiyitu, tantiyūhariyitu means got exhausted when the requirement came to an end; ಆಟಕ್ಕೆ ಉಂಟು, ಲೆಕ್ಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ ātakke uṇṭu, lekkakke illa though physically included, not considered as significant or effective.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   (play) 1 play, sport, game, pastime, amusement 2 stage performance (dance, drama, music, etc.) 3 show (in the sense of “1st show, 2nd show, etc.”) 4 acting, play-acting 5 gambling 6 (speech) speaking 7 (behave) behaviour ű ಅವನ ಆಟಕ್ಕೆ ಬೇಸತ್ತು ಜನ ಬೈಯುತ್ತಾರೆ. People abuse him after getting fed up with his behaviour. 8 mischief ű ನಿನ್ನ ಆಟ ನನ್ನ ಹತ್ರ ನಡೆಯೋದಿಲ್ಲ. Your mischief will not work before me.

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.

   (fr. ಆಡು 1, Śmd. 250). = ಅಟ 1, etc., ಆಟು 2. motion (My.; T., M.). 2, play, sport, amusement; jest; pranks [ಕಣ್ಣೊಳೆಳಸಿ ಬಳಸಿ ಬನ್ದಿರ್ದ ಪಾಟದಾಟದ ಮುದ್ದಿನ ಬರ್ದಿನ ಪರಿವಾರ ದೇವಿಯರುಮಂ Ap. 2, 65 va.]. (ಕೇಲಿ, ಕ್ರೀಡೆ, ಖೇಲನ Hlā.; My.; Tu., Te., M., T.). 3, a dance, acting or stage performance, a show (My.; Tu., T., Te., M.). 4, gambling (My.; Tu., etc.; Bh. 2, 13, 47). 5, transaction in general. ಅಂಗದಿಗಳ್ ಉಡುಗಿದವು, ವೆವಹಾರಂಗಳ ಆಟಂ ಆದವು (Bp. 21, 16). ಕಲಾಪಿಗಳ ಆಟಮಂ ಮನಂಗೊಳೆ ನಡೆ ನೋಡಿ etc. (Śmd. 230). ಆಟದಲ್ಲಿ ಮೇಜಿಡುವುದು (ದ್ಯೂತ Si. 349). ಆಟದ ಲೆತ್ತವೂ ಪಾಚಿಕೆಗಳೂ (ದುನ್ದುಭಿ 441). ಆಟದ ಮನೆಗಳು the squares or checker-work on gaming tables, etc. (My.; ಆಕರ್ಷ G.). ನಾಲ್ಕಾ/?/ ತೋಳಗಳು ಗಣ್ಟು ಬಿದ್ದರೆ ಎತ್ತು ಕುದುರೆಗಳ ಆಟ ಸಹ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ (B. 2, 18). ಆಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ವೇಷ, ವೇಷಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಭಾಷೆ. -ಆಟದವನಿಗೆ ದೀವಟಿಗೆಯವನ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು. -ಆಟವೂ ಮುಗೀತು, ತನ್ತಿಯೂ ಹ/?/ತು. -ಬೆಕ್ಕಿಗೆ ಆಟ, ಇಲಿಗೆ ಪ್ರಾಣ ಸಂಕಟ (Prvs.). see e. g. ಅಳ್ಳಾಟ, ಅರ್ಬಾಟ, ಎಡೆಯಾಟ, ಏ/?/ಟ, ಒಡನಾಟ, ಕಳ್ಳಾಟ, ಕೂಸಾಟ, ಕೊಣ್ಡಾಟ, ಚಯ್ಯಾಟ, ಚಲ್ಲಾಟ, ತೋಳಾಟ, ನೀರಾಟ, ಬಿನದಿಪಾಟ, ಬೂತಾಟ, ಬೊಬ್ಬಾಟ, ಮರುಳಾಟ, ಮಾ/?/ಟ, ಮುಚ್ಚಾಟ, ಸೂಸಾಟ, ಸೋರಾಟ, ಹೋರಾಟ Prv. s. ಮನ್ದಗಮನ J. 6, 30. 31; 26, 7. ಆಟ ಆಡು to play; to act, to perform (B. 4, 105; My.); to play the pranks of-. ಕೋಡಗದ ಆಟವುಡುವ ಭೃಂಗಿ (Bp. 29, 7). ಆಟಗಾಯಿ. -ಕಾಯಿ a kāyi or kāyis used by children to play with; a die, a piece at chess, etc. (My.); a person who is like a die, etc., i. e. one who only likes play, an idler (My.). ಆಟಗೀತೆ a kind of sīsa verse (Ch.). ಆಟಪಾಟ dupl. [ಮನದೊಳಲಮ್ಬು ಪೊಣ್ಮೆ ನುಡಿದುಂ ನಡೆನೋಡಿಯುಮಾಟಪಾಟಮುಂ ಬಿನದ ಮುಮಾರುಮಂ ಮ/?/ಯಿಸುತ್ತಿರೆ Pb. 2, 94]. (C.). ಆಟವಾಟಕೂಟ. -ಪಾಟ a meeting at which there is dancing and singing. ಆಟವಾಟಕೂಟಂಗಳ್ (Śmd. 198). ಆಟಿಡುಪು. -ಇಡುಪು a play-day, a school holiday (Te.; R.).

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಆಡುವುದು.
   2. ಕುಣಿತ, ನೃತ್ಯ, ನಾಟಕ, ಯಕ್ಷಗಾನ ಮುಂತಾದುವುಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ.
   3. ವ್ಯವಹಾರ.
   4. ನಟನೆ.
   5. ಹಂಚಿಕೆ.