ಮುಳ್ಳು

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   a sharp, lifeless excrescence on a plant; a spine; a prickle; a thorn.

2. 2.
   noun

   a plant that is full of thorns; a prickly plant.

3. 3.
   noun

   the sharp point of anything.

4. 4.
   noun

   a sharp-pointed organ in insects and certain other animals, used to prick, wound or inject poison (as a scorpion does); a sting.

5. 5.
   noun

   a slender, pointed metal piece at the centre of the beam of a weighing balance, that indicates the difference in wieights between the two pans.

6. 6.
   noun

   a sharp device fixed to the shoe of a rider, to urge or stir the horse into action by prodding.

7. 7.
   noun

   any long, stiff, prickly spines of a porcupine.

8. 8.
   noun

   any bristlelike fibre or fibres, as on the head of barley, oats or wheat; an awn.

9. 9.
   noun

   an indicator (either of the two or any of the three, sometimes) of time in the conventional clock or watch; a hand.

10. 10.
    noun

    the plant Solanum ferox of Solanaceae family; hairy nighty shade.

11. 11.
    noun

    the writing point of a fountain pen or quill pen; a nib.

12. 12.
    noun

    (fig.) an annoyance, irritation; repeated botheration.

13. 13.
    noun

    ಮುಳ್ಳು ಹೊಯಿಸು muḷḷu hoyisu = ಮುಳ್ಳು ಹಾಕಿಸು; ಮುಳ್ಳಿನ ಮೇಲಿರು muḷḷina mēliru (fig.) to be restless (being in a place, position); ಮುಳ್ಳಾಡಿಸು muḷḷāḍisu to rake up an old issue to cause mental pain again. ಮುಳ್ಳನ್ನು ಮುಳ್ಳಿನಿಂದಲೇ ತೆಗೆ muḷḷannu muḷḷinindalē tege counter a trickery by another trickery itself; to delude art by art; ಮುಳ್ಳಾಗು muḷḷāgu (fig.) to cause pain, obstacle, agony, etc. again and again; ಮುಳ್ಳಿನ ಕಿರೀಟ muḷḷina kirīṭa a position, power, honour etc. which is most uncomfortable; ಮುಳ್ಳಿನ ಮೇಲೆ ಹಾಕಿದ ಬಟ್ಟೆ muḷḷina mēle hākida baṭṭe a very delicate issue which may turn worse, if not handled carefully; ಮುಳ್ಳು ಹಾಕಿಸು muḷḷu hākisu to make a number of shallow dents on the surface of grinding stone, mortar, etc. to grind well; ಮುಳ್ಳೇಳು muḷḷēḷu to have horripilation (as from fear, cold, wonder, joy, detgestation, etc.); ಮುಳ್ಳಿನ ಹಾಸಿಗೆ muḷḷina hāsige a position, power, etc. which is most uncomfortable.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   1 (weapon) thorn, pointed thing as a prickle, sting 2 (tool) pointer of a clock 3 (tool) tongue of a balance 4 (body) bone with sharp end (of fish, etc.) 5 (tool) goad

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.

   = ಮುಳ್ 1, etc. a thorn, etc., (C.), a fork (B. 5, 284). ಎಯ್ಯ, ಮುಳ್ಳು (ಶಲಲ, ಶಲ Hlā., Nr.). ಧಾನ್ಯದ ಮುಳ್ಳು (ಕಿಂಶಾರು, ಶಸ್ಯಶೂಕ); [ಪಾಟಿಸುವೈನೌಯ್ಯನೈ ಮುಳ್ಳೌಳೈ ಮು ಳ್ಳನೈನ್ದು Pb. 9, 67]; ಧಾನ್ಯದ ತುದಿಯ ಮುಳ್ಳು (ಕಿಂಶಾರು, ಧಾನ್ಯಶೂಕ Nr.). ಒಳ್ಳೈಯನಿರದ ಊರು, ಕಳ್ಳನೌಡನಾಟವೂ, ಸುಳ್ಳನ ಮಾತಿವುಮೂರು ಕೈಸರೌಳಗೈ ಮುಳ್ಳು ತುಳಿದನ್ತೈ (Sp.). ಗಡಿಯಾಳದ ತಗಡಿನ ನಡುವೈ ಸಣ್ಣದೌನ್ದೂ ದೌಡ್ಡದೌನ್ದೂ ಎರಡು ಮುಳ್ಳುಗಳು ಹಚ್ಚಿರುತ್ತವೈ (B. 3, 87). — ಮುಳ್ಳಿನ್ದ ಮುಳ್ಳು ತೈಗೈದ ಹಾಗೈ. -ಮುಳ್ಳು ತೈಗೈದು, ಕೌಳ್ಳಿ ಹೈಟ್ಟಿದ ಹಾಗೈ. -ಅಂಗಾಲಿನ ಮುಳ್ಳು ತೈಗೈಯುವದಕ್ಕೈ ಕೌಡಲಿ ಬೇಕೇ? (Prvs.). — ಮುಳ್ಳಂಕೋಲೈ ಗಿಡ. -ಅಂಕೋಲೈ. the herb Barleria longiflora Lin. (St. & Pl.). — ಮುಳ್ಳ ಪನ್ದಿ. a porcupine (Śśv. 4, 17). — ಮುಳ್ಳಾವಿಗೈ. -ಆವಿಗೈ. a wooden shoe in the inside of which thornlike nails are fixed, worn by devotees of Śiva and Viṣṇu (My.). — ಮುಳ್ಳಿಡು. -ಇಡು. horripilation to take place. ಅವನ ಮೈಯ್ ಮುಳ್ಳಿಟ್ಟು (B. 5, 71). — ಮುಳ್ಳು ಅಬ್ಬೈ. the shrub Capparis aphylla Roxb. (ಕರೀರ, ಕ್ರಕರ, ಗ್ರನ್ಥಿಲ Si. 140). — ಮುಳ್ಳು ಕಲ್ಲು. thorns and stones. ಮುಳ್ಳುಕಲ್ಲು ಇದ್ದಹಾದಿ (ವ್ಯಧ್ವ G.). — ಮುಳ್ಳುಗಳ್ಳಿ. -ಕಳ್ಳಿ. the prickly pear, Opuntia dillenii Haw. (St. & Pl.). 2, a thorny and milky shrub or tree, Euphorbia nivulia Ham. (Z.). — ಮುಳ್ಳುಗಿಡ. a thorny shrub or tree (B. 3, 66; ಕರೀರ Si. 450). — ಮುಳ್ಳುಗೈಣಸು. a prickly kind of yam, Dioscorea tomentosa Spr. (St. & Pl.). — ಮುಳ್ಳುಗೌಗ್ಗಿ. -ಕೌಗ್ಗಿ. a shrubby plant of a greyish hue, Indigofera argentea Lin. (Z.; My.). 2, = ಕೌಗ್ಗಿಗಿಡ (Z.). ಮುಳ್ಳುಗೋರಟೈ. = ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ No. 2. (Z.). — the shrub Barleria cristata Lam. — buxifolia Roxb., ಸೈರೇಯಕ, ಝಿಣ್ಟಿ Si. 140). ಕೈಮ್ಪು ಹುವ್ವುಳ್ಳ ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟ (ಕುರವಕ 140). — ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ. = ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟ (ಸೈರೇಯಕ, ಝಿಣ್ಟಿ Nr.). ಕೈಮ್ಪಿನ ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ (ಕುರವಕ); ಅರಿಸಿನಬಣ್ಣದ ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ(ಕುರರಣ್ಟಕ, ಸಹಚರಿ, ಪೀತಝಿಣ್ಟಿ Nr.). 2, = ಮುಳ್ಳುಗೋರಟೈ. a small prickly shrub with yellow flowers, Barleria prionitis Lin. (St. & Pl.). — ಮುಳ್ಳುಗೋಲು. -ಕೋಲು. a goad for driving cattle; a spear tipped with iron (ಶಲ್ಯ, ಶಂಕು Si. 290; ಪ್ರಾಜನ, ತೋದನ, ತೋತ್ರ 302). — ಮುಳ್ಳುಜಾಗನ ಗಡ್ಡೈ. a perennial creeping plant forming large roundish prickly heads of flowers close to the earth, Lepidagathis cristata Willd. (Z.). — ಮುಳ್ಳುಜಾಜಿ different kinds of small shrubs of the genus Barleria, e. g. ಅರಸಿನಮುಳ್ಳುಜಾಜಿ = ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ No. 2; others are B. dichotoma and buxifolia (Z.). — ಮುಳ್ಳುಬೇಲಿ. a thorn hedge (My.). — ಮುಳ್ಳುಮದರಂಗಿ. = ಮುಳ್ಳುಗೋರಣ್ಟೈ No. 2. (St. & Pl.). — ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತಗ. = ಮುಳ್ಮತ್ತಗ, ಮುಳ್ಮತ್ತುಕ, ಮುಳ್ಮುತ್ತುಗ, ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತುಕ, ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತುಗ, (ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತಲ). the tree Andersonia rohitaka Roxb. (ರೋಹಿ, ರೋಹಿತಕ, ಪ್ಲೀಹಶತ್ರು, ದಾಡಿಮಪುಷ್ಪಕ Nr.; ರೋಹಿಣದ ಮರ Nr.; My.; see Nn. s. ಮುಳ್ಮತ್ತಗ; Te. ಮುಲು ಮೋದುಗ, Anders. rohitaka). — ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತಲ. a thorny tree with corky bark and scarlet flowers, Erythrina suberosa Roxb. (Z.). 2, the tree Jonesia asoka Roxb. (ಅಶೋಕ G.). — ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತಕ. = ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತಗ. (ರೋಹಿ, ರೋಹಿತಕ, etc. Si. 133; My.). — ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತುಗ. = ಮುಳ್ಳುಮುತ್ತುಕ. (Si. 133; My.). — ಮುಳ್ಳುಮುಸ್ತ. a spinous shrub Canthium parviflorum Lam. (St. & Pl.). — ಮುಳ್ಳುಮೌಗ. = ಮುಳ್ಳುಮೋರೈ. (My.). — ಮುಳ್ಳುಮೌನೈ. the point of a thorn (J. 26, 6; My.). ಮುಳ್ಳುಮೌನೈಯಷ್ಟು ಆಸ್ಪದ ಕೌಡದವನ ತಳ್ಳಿಗೈ ಹೋಗಬೇಡ (Prv.). ಸಿದ್ಧರಿಗೈ ಯೋಗವನು, ಬುದ್ಧಿವನ್ತಗೈ ಮತಿಯ, ಬಿದ್ದಿದ್ದಡವಿಗೈ ಕಿಚ್ಚನು, ಮುಳ್ಳುಮೌನೈ ತಿದ್ದಿದವರಾರು? (Sp.). — ಮುಳ್ಳುಮೋರೈ. a pock-marked face (My.). — ಮುಳ್ಳುಲಗಾಮು. a rough bit (My.). — ಮುಳ್ಳುಸವುತೈ. the common cucumber, Cucumis sativus Lin. (St. & Pl.; My.). — ಮುಳ್ಳುಸಾವನ್ತಿಗೆ. = ಮುಳ್ಳುಸೇವನ್ತಿಗೆ. (My.). — ಮುಳ್ಳುಸೀಗೆ. a kind of fragrant plant (ಜನಿ, ಜತೂಕೆ, ರಜನಿ, ಜತುಕೃತ್, ಚಕ್ರವರ್ತಿನಿ, ಸಂಸ್ಪರ್ಶೆ Nr.; see ಕೋರಿನ್ದೆ). — ಮುಳ್ಳುಸೇವನ್ತಿಗೆ. a kind of white rose, Rosa glandulifera (ತರಣಿ G.; My.). — ಮುಳ್ಳುಹನ್ದಿ a porcupine (My.). ಮುಳ್ಳುಹನ್ದಿಯ ಕೂದಲು (ಶಲಲ, ಶಲ, etc. Si. 168). — ಮುಳ್ಳುಹರಿವೆ. a common weed, Amarantus spinosus Lin. (Z.; My.). — ಮುಳ್ಳುಹುಳ. a scorpion (ಶೂಕಕೀಟ, ವೃಶ್ಚಿಕ Si. 405, only in Si.).

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   1. ಕಂಟಕ.
   2. ಗಡಿಯಾರದ ಮುಳ್ಳು.
   3. ಲೇಖನಿಗೆ ಬರೆಯಲು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಲೋಹದ ಮೊನಚಾದ ಸಾಧನ.
   4. ಹಿಂಸೆ.
   5. ದುಃಖ.
   6. ಪುಳಕ.