ತುಱು

ಅಲರ್ ನಿಘಂಟು (ವಿ. ಕೃಷ್ಣ)

1. 1.
   noun

   farm animals collectively, as domesticated cows, bulls, etc.; cattle.

2. 2.
   noun

   a herd of cattle; ತುಱ್ವನಿಕ್ಕಿಸು tuṛuvanikkisu to fight for getting back the livestock stolen by thieves or a hostile army.

ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ನಿಘಂಟು (Učida & Rajapurohit)

1. 1.
   n.

   (bio.) itch (My. (Kitt.))

2. 2.
   n.

   (cattle) 1 cow, kine 2 (collectively) cattle

ಕಿಟ್ಟೆಲ್ ನಿಘಂಟು

1. 1.
   1.

   = ತು/?/ 2. itching, etc. — ತುಱುಗಜ್ಜಿ. = ತು/?/. (My.).

2. 2.
   2.

   = ತುಱ 1. (Śmd. 59). a cow; kine (ಗೋಧನ Mr. 187; Te. ತೊ/?/ T. ತೊಱು, ತೊಱುವು, a crowd; a herd of cows; M. ತುಱು a heap; Te. ತುಟುಮು, an assembly, crowd; a flock; a clump; a row; see ತುಱುಗು 2). [ತಳ್ವದೆಯ್ದಿ ನಾಂ ತುಱುವನೆ ಕೊಳ್ವಮನ್ತು ತುಱುಗೊಣ್ಡೊಡೆ ಪಾಣ್ಡವರಿರ್ಪ ಗಣ್ಡರೇ Pb. 8, 89]. ತುಱುಗಳ್ (ಆಕಳ್ Bhn. 38). ತುಱುವಿನ ಮನ್ದೆ (ವ್ರಜ, ಗೋಕುಲ, ಗೋಷ್ಠ); ತುಱುವಿನ ಹಿಣ್ಡು (ಗೋವೃನ್ದ, ಗೋಧನ, ಧನ Hlā.). ಜಗುನೆಯ ತಡಿಯಲ್ಲಿ ತುಱುಗಳಂ ಮೇಯಿಸಿದಂ (Śmd. 273). ತುಱುಗಳಪೆಣ್ಡಿರ ಪಾರ್ವರ ಮ/?/ವೊಕ್ಕರ (120 Mḍb.). ತುಱು ಇಲ್ಲದವ ಮರಕ್ಕಿನ್ತಕಡೆ (Prv.). see Bp. 58, 22; 60, 21. 22. 27. 31; ಕಾ/?/, ಸಗ್ಗದುಱು. — ತುಱು ಕಱು dupl. ತುಱು ಕಱುವಿಲ್ಲದ ಊರು ನರಕಭಾಜನ (Sp.). — ತುಱುಗಾಯ್. -ಕಾಯ್ to tend kine (J. 6, 47). — ತುಱು ಗಾಯಿ. -ಕಾಯಿ a cowherd (J. 7, 30). — ತುಱುಗಾಹಿ. -ಕಾಹಿ. = ತುಱುಗಾಯಿ. (Bh. 2, 2, 78). — ತುಱುಗೊಳ್. -ಕೊಳ್ [to lift a cow or kine. ತುಱುಗೊಳೆ ಬಾ/?/ಮೆನ್ದು ತುಱುಗೋಳೊಳೆ ಸಾವುದು ಸೈಪಿದೆನ್ದು Pb. 8, 95]. ಬೇಡರ ವೋಲ್ ಮಸಗಿ ತುಱುಗೊಳಲ್ ಬ/?/ಸನ್ದಂ (Śmd. 281, o. r. ತಱುಸನ್ದಂ). [— ತುಱುಗೋಳ್ seizing or cattle lifting. ತುಱುಗೋಳೊಳೆ ಸಾವುದು ಸೈಪಿದೆನ್ದು Pb. 8, 95. — ತುಱುಪಟ್ಟ. = ತುಱುಹಟ್ಟ. ನಾಮಿಲ್ಲಿ ಚರಿಗೆವುಗದೆ ಗಂಗೆಯ ತಡಿಯೊಳಿರ್ದ ತುಱುಪಟ್ಟಗೆ ಪೋಪಮೆನ್ದಿರ್ವರುಂ ಪೋಪರ್ Vr. 103, 22]. — ತುಱುಪಳ್ಳಿ. a cow-pen, or a station of cowherds (ಗೋಸ Śs.). — ತುಱುಪಳ್ಳಿಕಾಱ. a cowherd (Bh. 2, 8, 17). — ತುಱುಮನ್ದಿ. = ತುಱುಮನ್ದೆ No. 2. (ಗೋಕುಲ, ಗೋಷ್ಠ Mr. 187, o. r. -ಮನ್ದೆ). — ತುಱುಮನ್ದೆ a herd of kine (ತುಱುವಿಣ್ಡು Śm. 33; ಹಿಣ್ಡು 96; ಪಕ್ಕೆ 79, which might mean "cow-pen"). 2, = ತುಱುಮನ್ದಿ a cow-pen, or a station of cowherds (see ತುಱುವಿನ ಮನ್ದೆ s. ತುಱು). — ತುಱುವಿಣ್ಡು. -ಪಿಣ್ಡು. = ತುಱುಮೆನ್ದೆ No. 1. (Śmd. 33). — ತುಱುಹಟ್ಟ. a cow-pen. ಹ/?/ಯ ತುಱುಹಟ್ಟ (ಗೋಷ್ಠೀನ); ತುಱುಹಟ್ಟಯ ಅದ್ದಿಕದವನು (ಗೋಷ್ಠಾಧ್ಯಕ್ಷ ಗೋವಿನ್ದ Nr.).

3. 3.
   3.

   = ತ/?/ 8. running (see ಮುನ್ದುಱು. M. ತುಱು, to gush out; ತು/?/ to be opened; cf. ತೊ/?/ 3 and ತೆ/?/ 1; T. ತುಕ್ಕೈ menstruation; ಚು/?/ the filth or nastiness of the body). — ತುಱುಮಿಣ್ಡಿ. = ತಱು-. a girl at the age of puberty, a female that has become menstruant (ನೆ/?/ದ ಪೆಣ್ Śm. 73; ಪುಷ್ಪವತಿಯಾದವಳ್ Kk. 27).

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ನಿಘಂಟು

1. 1.

   ತುರು.