ಬೀಡಿ ಒಂದು ರೀತಿ ನಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗ. ಸಿಗರೇಟಿನ ಜತೆ ಪೈಪೋಟಿಗಿಳಿದಂತೆ ಬಿಕರಿಯಾಗುವ ಇದರ ಮಹಿಮೆ ಬರಿಯ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲದಳ. ಸೇದುವವರಿಗೆ ಆನಂದ ಕೊಡುವ ಹಾಗೆಯೆ ಸೇದಿ ಸೇದಿ ತಾವೆ ಸೇದಿ ಹೋದವರಿಗೆ ದಮ್ಮು ಕೆಮ್ಮೆಲ್ಲಾ ಬರಿಸಿ ಒದ್ದಾಡಿಸಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಸೇರಿಸುವವರೆಗೆ ಇದು ವ್ಯಾಪಕ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೆಮ್ಮುತಿದ್ದರೂ ಬಿಡದೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಸೇದುವಷ್ಟು ಪ್ರಖರ ಇದರ ಹುಚ್ಚು. ಸಿಗರೇಟು ನಗರ ಜೀವನದ ಪ್ರತೀಕವಾದರೆ ಬೀಡಿ ಹಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮಗಳ ಪ್ರತೀಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಿಗರೇಟು ವಿದೇಶಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸೂಚಕವಾದರೆ ಬೀಡಿ ಸ್ವದೇಶಿ ಮಾಲಿನ ದ್ಯೋತಕವಾಗುತ್ತದೆ; ಸಿಗರೇಟು ತುಟ್ಟಿಯ ಕುರುಹಾದರೆ ಬೀಡಿ ಅಗ್ಗದ ಮಾಲಿನ ಗುರುತಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಹೇಗಾದರೂ ಸರಿ ತನ್ನ ಛಾಪನ್ನು ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿ ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬೀಡಿ ತನ್ನದೆ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣಗಳುಳ್ಳ ಸ್ವತಂತ್ರ ಜೀವಿ. ಬೇಕೆಂದಾಗ ಆರುವ ಹತ್ತಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿಂತಕ. ಚೋಟುದ್ದವಿದ್ದರೂ ಇದರ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ 'ಮೂರ್ತಿ ಚಿಕ್ಕದಾದರೂ ಕೀರ್ತಿ ದೊಡ್ಡದು' ಎಂಬಂತೆ. ಅಂತಹ ಬೀಡಿಯ ಕಿರು ಗುಣಗಾನದ ಕಾಣಿಕೆ ಈ ಪದ್ಯ- 'ಬೀಡಿ ಪುರಾಣ'
(ಬೀಡಿಯ ಚಿತ್ರದ ಕೃಪೆ: ಅಂತರ್ಜಾಲದಿಂದ)
ಬೀಡಿ ಪುರಾಣ
_________________
ಸುರುಳಿ ಸುತ್ತಿದ ತುಂಡೆಲೆ
ತಂಬಾಕ ಸೊಪ್ಪು ಒಳಗಿರಲೆ
ಮೇಲೊಂದೆಳೆ ಉಡಿದಾರ
ಮೋಟು ಬೀಡಿಯವತಾರ ||
ತಲೆ ದಪ್ಪ ಮಡಚಿದ ಸುರುಳಿ
ಕೋನ ತೆಳು ಬಾಲದ ಮಳ್ಳಿ
ಮೂರಿಂಚಿನ ಬಡಕಲ ನಡು
ಸಪೂರ ವಿಶ್ವ ಸುಂದರಿ ಬಿಡು ||
ಪಕ್ಕಾ ಹೆಣ್ಣಿನ ಹಾಗೆ ಜಾಡು
ಹತ್ತಿ ಆರುವಂತವರ ಮೂಡು
ಸೇದಿ ಹೊಡೆದು ಮಸ್ಕಾ ಸತತ
ಮತ್ತೆ ಗೀರುತ ಬೆಂಕಿಕಡ್ಡಿ ವ್ಯರ್ಥ ||
ಸೇದುತಿದ್ದರೆ ಸ್ವರ್ಗಕೆ ಕಿಚ್ಚಂತೆ
ಅಂದುಕೊಂಡೆ ಕಟ್ಟು ಹಚ್ಚುವರಂತೆ
ಬಿಡಿಗಾಸಿಗು ಸಿಗೊ ಕುಳ್ಳು ಕಳ್ಳಿ
ದುಬಾರಿ ಸಿಗರೇಟು ಥಳುಕ ಮಳ್ಳಿ ||
ಸಿಗರೇಟು ಬರಿ ನೋಡಲೆ ಚಂದ
ಬೀಡಿಯ ಸವಿ ಸೇದುವ ಆನಂದ
ಸೇದದಿರೆ ತಾನೆ ಆರಿಹೋಗೊ ಜಿಪುಣ
ತುಟ್ಟಿ ಕಾಲದಲಿ ಕಾಸುಳಿಸೊ ನಿಪುಣ ||
ಧನ್ಯವಾದಗಳೊಂದಿಗೆ
ನಾಗೇಶ ಮೈಸೂರು
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ (3)
.
ಬೀಡಿ ಸೇದೊ ಶೋಕಿ ಕಾಸಿಗೆ
ಬೀಡಿ ಕಟ್ಟೊ ಹೆಣ್ಣುಗಳ ಜೋಳಿಗೆ
ಮಕ್ಕಳು ಮರಿ ಸಾಕುವ ಬಾಳು
ಸೇದಿ ಕೂತ ಪತಿ ರೋಗಕು ಕೂಳು ||
.
ಸೇದಿಸಿ ಮುರಿದು ಕೂರಿಸೊ ಬೀಡಿ
ಬದುಕಿಗಾಧಾರವಾಗೊ ಗಡಿಬಿಡಿ
ವಿಪರ್ಯಾಸಕೆಲ್ಲಿ ಕೊನೆ ಅನಿವಾರ್ಯ
ಸೇದೊ ಗಂಡಗಳೆ ಜೀವನೋಪಾಯ ||
.
ಹಾಳ್ಬದುಕಿಗೆ ಬೀಡಿ ಕಟ್ಟುವ ಕಾಟ
ತಮ್ಮ ಬದುಕಿಗೆ ತಾವೆ ಕಟ್ಟಿದ ಚಟ್ಟ
ಹೊಯ್ದಾಟವೆ ಬಿಸಿ ತುಪ್ಪದ ಹಾಗೆ
ಒಲೆಗಿಟ್ಟ ಪಾತ್ರೆ ದೂಷಿಸಲೆಂತು ಹೊಗೆ ||
ಧನ್ಯವಾದಗಳೊಂದಿಗೆ ನವೀನ್ ಜೀ ಕೇ
- ಧನ್ಯವಾದಗಳೊಂದಿಗೆ,
ನಾಗೇಶ ಮೈಸೂರು