ಚಿತ್ರ ಕೃಪೆ : ವಿಕೀಪೀಡಿಯಾ (___LINK_OPEN_href="https://en.m.wikipedia.org/wiki/File:Portrait_Gandhi.jpg"___https://en.m.wikipedia.org/wiki/File:Portrait_Gandhi.jpg)
ಕಳೆದ ಬಾರಿಯ ಗಾಂಧಿ ಜಯಂತಿಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಕವನವಿದು. 'ಸ್ವಚ್ಚ' ಅಭಿಯಾನದ ಚರ್ಚೆ ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ದಿನಗಳು. ಆ ಕಳೆದ ಬಾರಿಯ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ವಿಶೇಷತೆಯೇನೆಂದರೆ, ಆ ದಿನ ಪೂರ್ತಿ ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿಮಯವಾಗಿದ್ದುದು. ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗು ಆ ಆಚರಣೆಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ಕಸುವು ತುಂಬುವ ವಾತಾವರಣವೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಜತೆಗೆ ಸ್ವಚ್ಚಾಭಿಯಾನದ ಖದರು ಜತೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಹೊಸದೊಂದು ಕಳೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿಬಿಟ್ಟಿತ್ತು. ಆದರೆ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭದಲ್ಲೊಪ್ಪಿ, ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡುಬಿಡಲಾಗುವುದೆ ? ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದದಲ್ಲಿರದ ಆದರೆ ರಾಜ್ಯದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಹಿಡಿದ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಈ ಅಭಿಯಾನದ ಕುರಿತು ವಿರೋಧವಿರದಿದ್ದರು ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮೀನಾಮೇಷವೆ. ಯಾರೆ ಪಾಲ್ಗೊಂಡರು ಅದರ ಹೆಸರು, ಖ್ಯಾತಿ, ಕೀರ್ತಿಯ ಮೊತ್ತವೆಲ್ಲ ತಮಗೆ ನೇರ ಸಲ್ಲದೆಂಬ ಅರಿವು ಕೂಡ ಆ ವರ್ತನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತೇನೊ. ಅದೆಂತಿದ್ದರೂ, ತಾನಿದ್ದ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಚತೆಗೆ ಅತೀವ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಿ ಸ್ವಯಂ ತನ್ನನ್ನೆ ಆ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಬದುಕು ನಡೆಸಿದ ಈ ಅರೆ ಬತ್ತಲೆ ಫಕೀರ ಬಿಟ್ಟು ಹೋದ ಪರಂಪರೆ ಮಾತ್ರ ಶಾಶ್ವತ. ಅವನ ಕುರಿತು ಪರವಾದ, ವಿರೋಧವಾದ ವಾದ ವಿವಾದಗಳು ಏನೆ ಇರಲಿ ಆ ಮೂಲಕವಾದರು ಸದಾ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತ ಹೋಗುವ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಗಾಂಧಿಯದು.
ಆ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನ ಜನ್ಮದಿನದಂದು ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಸ್ಮರಣೆ ಈ ಕವನದ ಅರ್ಪಣೆಯ ಮೂಲಕ. ಸ್ವಚ್ಚತೆಯನ್ನು ಜೀವನದ ಆದರ್ಶವೆಂಬಂತೆ ಪಾಲಿಸುತ್ತ ಅನುಕರಿಸಿದ ಈ ಸಾಬರಮತಿಯ ಸಂತನನ್ನು, ಆ ಸ್ವಚ್ಚ ಭಾರತ್ ಅಭಿಯಾನದ ಜೊತೆಗೆ ತಳುಕು ಹಾಕುತ್ತ, ಅದೊಂದು ನಿತ್ಯ ನಿರಂತರ ಕಾರ್ಯವೆ ಹೊರತು ಒಮ್ಮೆ ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸಿ ಕೈತೊಳೆದುಕೊಳುವಂತದ್ದಲ್ಲ ಎಂಬ ನೆನಪೋಲೆಯನ್ನು ತನ್ಮೂಲಕ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತ..
ಸ್ವಚ್ಛ ಸ್ವಚ್ಛ ಅಚ್ಛ ಅಚ್ಛ
____________________
ಪೀಎಮ್ಮೆಂದರು ಸ್ವಚ್ಚ ಸ್ವಚ್ಛ ಸ್ವಚ್ಛ
ಗಾಂಧಿ ಪ್ರತಿಮೆಗೊಂದು ಹೂ ಗುಚ್ಛ
ನೆರೆದವರೆಲ್ಲ ನುಡಿದು ಅಚ್ಛಾ ಅಚ್ಛಾ
ನಾವ್ಯಾರಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಿಕ್ಕವರುವಾಚ ||
ಪೀಎಮ್ಮು ಮಾಡಿದ್ದೊಂದೆ, ದಿನಪೂರ್ತಿ
ಬೆಳಗಿಂದ ಸಂಜೆ ಗಾಂಧಿ ಜಪ ಸರತಿ
ಎಲ್ಲಿ ಮಾಯವಾಗಿತ್ತೆ ಗಾಂಧಿ ಈಚೆಗೆ ?
ಇವತ್ತು ಮಾತ್ರ ಸಡಗರ ಕಡೆಗು ನಗೆ ||
ಯಾವ್ಯಾವುದೊ ಗಾಂಧಿಗಳೆಲ್ಲ ಹೆಸರು
ಹರಿದಾಡಿತ್ತಲ್ಲ ಅಲ್ಲಿಲ್ಲಿ ಏನೆಲ್ಲ ಕೊಸರು
ಇಂದು ಮಾತ್ರ ಮೋಹನ ಕರಮ ಚಂದ
ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನೆನಪು ಜನ್ಮದಿನ ಚಂದ ||
ಗಿಲೀಟುಗಳಿಲ್ಲದ ಒಡವೆ ಮೊದಲ ಸಾರಿ
ನಾಯಕ ನಿಜ ತತ್ವ ಬಂಗಾರದ ಕುಸುರಿ
ರಾಜಕೀಯವಿಲ್ಲದ ರಾಷ್ಟ್ರಕೀಯ ಕಾರಣ
ಸ್ವಚ್ಛ ಭಾರತವಾಗಿಸಲೊಂದು ಅಭಿಯಾನ ||
ಸುಮ್ಮನಿದ್ದರಾಗದು ಜನ ಸರ್ಕಾರ ಮೊತ್ತ
ತಾನೂ ನಡೆಸಬೇಕು ಏನಾದರು ಗಮ್ಮತ್ತ
ಕೈಗೂಡಿಸಿದರು ದಿನ ವಾರ ತಿಂಗಳ ಪೂರ
ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಸಾಚರಣೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಸಾರ ||
------------------------------------------------------------------------------------
ನಾಗೇಶ ಮೈಸೂರು, ೦೨. ಅಕ್ಟೋಬರ .
-------------------------------------------------------------------------------------
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ (3)
ಗಾಂಧಿ ನೆನೆದು ಕವಿ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಅಡಿಗರಿಗೆ ಅನಿಸಿದ್ದು ಹೀಗೆ... --
ಗಾಂಧಿ ಬಂದ. ಅವನ ಹಿಂದೆ ಮೊದಲು ಬಂದ ಭೂಪನು
ನಾನೆ. ಅವನ ಕೊರಳಿಗೇರಿದಂಥ ಮೊದಲ ಹಾರವು
ನನ್ನದೇ. ಖಾದಿಯುಡಿರಿ ಎಂದನೋ ಇಲ್ಲವೋ
ಖಾದಿ ತೊಟ್ಟ ಧೀರ ನಾನು ! ರಾಟೆ ಹಿಡಿದು ನೂತೆನಯ್ಯ,
ಅದರೊಳಿಲ್ಲ ಸಂಶಯ. ಹಾಗು ಹೀಗು ಜೈಲಿಗೂ
ನುಸುಳಿಹೋದೆ ನಿಶ್ಚಯ. ‘ ಗಾಂಧಿಗೆ ಜೈ, ಗಾಂಧಿಗೆ ಜೈ’
ಕೊರಳು ಬಿರಿವ ತನಕವೂ ಕಿರಲಿದೆ ನಾ ಇಷ್ಟು ದಿನ ;
ಈಗ ಹೋದನವನು. ನಾನು ಮಾಡಲೇನೋ ತಿಳಿಯದು;
ಅವನು ಒಂದು ಸಲವೊ ಏನೊ ಮಾಂಸ ತಿಂದು ಅತ್ತನು;
ದಿನದಿನವೂ ಅದನೆ ತಿಂದು ಅನುಗಾಲವು ಅಳುವೆ ನಾನು !
ಒಂದು ಸಲವೊ ಏನೊ ಅವನು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿ ಅಳಲಿದ;
ನನಗೊ ದಿನಾ ಅದೇ ಕೆಲಸ, ಅದೇ ಅಳಲು ಪ್ರತಿದಿನ.
ಅವನೋ ಮಹಾತ್ಮನಾದ; ಅರಳಲಿಲ್ಲ ನನ್ನ ಮನ.
ನಾನು ಅವನು ಒಂದೆ ಲೋಹ,
ಕಬ್ಬಿಣ-ಕರಿ ಕಬ್ಬಿಣ.
ಯಾವ ರಸವು ಸೋಂಕಿತವನ ?
ಯಾವ ಬೆಂಕಿ ತಾಕಿತವನ ?
ಸಾಯುವಾಗ ಎಂಥ ಗಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನವಾಗಿ ಸಾಗಿದ;
ನಾನು ಮಾತ್ರ ಆಗ ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ ಈಗಲೂ ;
ಆರೆಂದರೆ ಹಿಗ್ಗಲಿಲ್ಲ, ಮೂರೆಂದರೆ ಕುಗ್ಗಲಿಲ್ಲ; ನಾನಚ್ಯುತ, ನಾ ನಿರ್ಜರ, ನಾನೆ ಅದ್ವಿತೀಯ;
ಒಂದೆ ರೀತಿ, ಒಂದೆ ರೀತಿ ಒಂದೆ ಸಮ, ನೆಲಮಟ್ಟ-
ಅರಿತಿರೇನು ನೀವು ನನ್ನ ಹೆಬ್ಬಾಳಿನ ಗುಟ್ಟ ! (ನನ್ನ ಅವತಾರ ಪದ್ಯದಿಂದ)