"ಗುರು ಬ್ರಹ್ಮಾ ಗುರು ವಿಷ್ಣುಃ ಗುರು ದೇವೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ।

ಗುರು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಪರಬ್ರಹ್ಮ ತಸ್ಮೈ ಶ್ರೀ ಗುರುವೇ ನಮಃ॥"

ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುವಿಗೆ ನೀಡಿರುವ ಸ್ಥಾನ ಅತ್ಯುನ್ನತವಾದುದು. ತಾಯಿ ನಮಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿದರೆ, ತಂದೆ ಬದುಕಿನ ನೆಲೆ ಕಲಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಗುರು ನಮ್ಮ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ, ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ದಿಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುವ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ "ಮಾತೃದೇವೋ ಭವ, ಪಿತೃದೇವೋ ಭವ, ಆಚಾರ್ಯದೇವೋ ಭವ" ಎಂಬ ಮಾತು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗುರು ಎಂದರೆ ಶಾಲೆ ಅಥವಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಮಾಡುವ ಶಿಕ್ಷಕ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಗುರು ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ. "ಗು" ಎಂದರೆ ಅಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ಕತ್ತಲೆ, "ರು" ಎಂದರೆ ಅದನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುವ ಬೆಳಕು. ಅಂದರೆ ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ ಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಡುವವನೇ ಗುರು. ಈ ಜ್ಞಾನ ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕದ ಜ್ಞಾನವಾಗಿರಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ; ಉತ್ತಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ, ಮಾನವೀಯತೆ, ಶಿಸ್ತು, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ಧೈರ್ಯ, ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಜೀವನವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಜ್ಞಾನವೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.

ಗುರು ಕೇವಲ ಪಾಠ ಹೇಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲ; ಅವರು ಜೀವನವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಶಿಲ್ಪಿ. ಶಿಲ್ಪಿಯೊಬ್ಬ ಕಲ್ಲನ್ನು ಕೆತ್ತಿ ಸುಂದರ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸುವಂತೆ, ಗುರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ, ಉತ್ತಮ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಯಶಸ್ವಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ಗುರುವಿನ ಪ್ರೇರಣೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ.

ನಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಗುರುವಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಬಹುದು. ಶಾಲೆಯ ಶಿಕ್ಷಕರು, ಕಾಲೇಜಿನ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು, ತಾಯಿ-ತಂದೆ, ಹಿರಿಯರು, ಸಮಾಜಸೇವಕರು, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರುಗಳು, ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಒಬ್ಬ ಸ್ನೇಹಿತ ಅಥವಾ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಮಗುವೂ ಸಹ ನಮಗೆ ಬದುಕಿನ ಮಹತ್ವದ ಪಾಠವನ್ನು ಕಲಿಸಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಗುರು ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲ; ಅದು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಗುಣ, ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ.

ಒಬ್ಬ ನಿಜವಾದ ಗುರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಕೇವಲ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸೋಲನ್ನು ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಬೇಕು, ಯಶಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ವಿನಮ್ರರಾಗಿರಬೇಕು, ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ನಿಲ್ಲಬೇಕು, ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ಬದುಕಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಕಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಗುರುಗಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿ ಸದಾ ಬೆಳಗುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.

ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯಂತಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಯಾವುದು ಸರಿ, ಯಾವುದು ತಪ್ಪು, ಯಾವ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಯಾವ ನಿರ್ಧಾರ ಜೀವನವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಗುರುವಿನ ಕಾರ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಗುರುವಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತುಂಬಲಾರದು.

ಗುರುವಿನ ನಿಜವಾದ ಮಹತ್ವ ಅವರ ಆದರ್ಶ ಜೀವನದಲ್ಲಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಗುರುವಿನ ಮಾತಿಗಿಂತ ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗುರು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕರಾಗಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಗುರು ಸಮಯಪಾಲಕರಾಗಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಮಯದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಗುರು ಸಹಾನುಭೂತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮಾನವೀಯತೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಗುರು ಒಬ್ಬ ಜೀವಂತ ಪಾಠಪುಸ್ತಕವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಮ್ಮ ಗುರುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸದಾ ಗೌರವ, ಕೃತಜ್ಞತೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಗುರುವಿನ ಸಲಹೆ, ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವು ಜೀವನದ ಅನೇಕ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಗುರುಗಳೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಪ್ರೀತಿಸಿ, ಅವರಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಹೊರತರಲು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಬೇಕು. ಗುರು-ಶಿಷ್ಯರ ಈ ಪವಿತ್ರ ಸಂಬಂಧವೇ ಉತ್ತಮ ಸಮಾಜದ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದೆ.

ಇಂದು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ವಿದ್ಯಾವಂತರಲ್ಲ, ಮೌಲ್ಯವಂತರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಈ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಶಕ್ತಿ ಗುರುವಿನಲ್ಲಿದೆ. ಗುರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಹೃದಯವನ್ನೂ ರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಕೇವಲ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಉತ್ತಮ ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಗುರು ಜೀವನದ ದಾರಿದೀಪ, ಆದರ್ಶ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಮಾಣದ ಶಿಲ್ಪಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಗುರುವಿನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಗುರು ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದ ಬೆಳಕನ್ನು ಹಚ್ಚುವವರು. ಅವರು ನಮ್ಮ ಕನಸುಗಳಿಗೆ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಗುರಿಯತ್ತ ಸಾಗುವ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಜೀವನದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ಗುರುವಿನ ಆಶೀರ್ವಾದ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರೆ, ಯಾವುದೇ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ.

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ನಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕನ್ನು ನೀಡಿದ ಗುರುಗಳನ್ನು ಸದಾ ಗೌರವಿಸೋಣ, ಅವರ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸೋಣ ಮತ್ತು ನಾವೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಾಗುವಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸೋಣ. ಏಕೆಂದರೆ ನಿಜವಾದ ಗುರು ಕೇವಲ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ; ಅವರು ಉತ್ತಮ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಂತಹ ಗುರುಗಳು ಸಮಾಜದ ಶಾಶ್ವತ ದಾರಿದೀಪಗಳಾಗಿ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

- ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ನಾಯಕ್