ಲಲಿತಾ ಸಹಸ್ರನಾಮ ೫೦೪-೫೧೩

Svādhiṣṭhānāmbuja -gatā स्वाधिष्ठानाम्बुज-गता (504)

೫೦೪. ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನಾಂಬುಜ-ಗತಾ

           ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ ಚಕ್ರದ ದೇವತೆಯ ಹೆಸರು ಕಾಕಿನೀ. ಈ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ೫೧೩ನೇ ನಾಮದವರೆಗೆ (ಹತ್ತು ನಾಮಗಳು) ಈ ಯೋಗಿನಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಚಕ್ರವು ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಯ ತಳದಲ್ಲಿ (ಸೊಂಟದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ) ಮೂಲಾಧಾರ ಚಕ್ರಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಮೇಲೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಆರು ದಳದ ಪದ್ಮವಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಳಕ್ಕೂ ಒಂದೊಂದರಂತೆ ಮುಂದಿನ ಆರು ವ್ಯಂಜನಾಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿಂದುಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಡಮೂಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಚಕ್ರದ ಪರಿಧಿಯು ಆರು ದಳದ ಪದ್ಮದಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಚಂದ್ರವಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಅರ್ಧಚಂದ್ರದ ಒಳಗಡೆ ವರುಣ ದೇವನ ಬೀಜಾಕ್ಷರವಾದ ವಂ (वं) ಅನ್ನು ಇರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವರುಣ ಬೀಜಾಕ್ಷರವಾದ ’ವಂ’, ಅಗ್ನಿ ಬೀಜಾಕ್ಷರವಾದ ’ರಂ’ನೊಂದಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದಾಗ ಅದು ಕೆಲವೊಂದು ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ವರುಣ ಬೀಜವು ಸಂಪದವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Caturvaktra-manoharā चतुर्वक्त्र-मनोहरा (505)

೫೦೫. ಚತುವಕ್ತ್ರ-ಮನೋಹರಾ

          ಕಾಕಿನೀ ಯೋಗಿನಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಸುಂದರವಾದ ಮುಖಗಳಿವೆ ಆದ್ದರಿಂದ ವಾಕ್-ದೇವಿಗಳು ಇದನ್ನು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಚಕ್ರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.

          ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿಯ ೧೪ನೇ ಸ್ತೋತ್ರವು ಮಾನಸಿಕ ಚಕ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಹೊರಸೂಸುವ ಕೆಲವೊಂದು ಕಿರಣಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮೂಲಾಧಾರ ಚಕ್ರದಿಂದ ಆಜ್ಞಾ ಚಕ್ರದವರೆಗೆ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಒಂದು ವೃತ್ತದ ೩೬೦ ಕೋನಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅಥವಾ ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಂಭಂದಿಸಿದಂತೆ ಇರುವ ೩೬೦ ದಿನಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ೩೬೦ ವಿಧವಾದ ಕಿರಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳಿಗೆ ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೩೬೦ ದಿನಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

Śulādyāyudha-saṁpannā शुलाद्यायुध-संपन्ना (506)

೫೦೬. ಶೂಲಾದ್ಯಾಯುಧ-ಸಂಪನ್ನಾ

          ಕಾಕಿನೀ ಯೋಗಿನಿಯು ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲ, ಪಾಶ, ಕಪಾಲ ಮತ್ತು ಅಂಕುಶಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಆಯುಧಗಳಾಗಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾಳೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಶಾಸ್ತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳು ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದಾ ಮತ್ತು ಕಮಲಗಳನ್ನು ಅವಳ ಆಯುಧಗಳೆಂದು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಲಲಿತಾ ಸಹಸ್ರನಾಮಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಕುಂಡಲಿನೀ ಶಕ್ತಿಗೆ ಸಂಭಂದಿಸಿದ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ, ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿರುವ ದೇವತೆಗಳ ವಿವರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವೊಂದು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಇವೆ.

Pītavarṇā पीतवर्णा (507)

೫೦೭. ಪೀತವರ್ಣಾ

          ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಯ ಮೈಬಣ್ಣವು ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಬಂಗಾರದ ವರ್ಣವಾಗಿದೆ.

Ati-garvitā अति-गर्विता (508)

೫೦೮. ಅತಿ-ಗರ್ವಿತಾ

          ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಯು ಅತಿಯಾದ ಗರ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ; ಆಕೆಯು ತನ್ನ ಸೌಂದರ್ಯದ ಬಗೆಗೆ ಅತಿಯಾದ ಗರ್ವವುಳ್ಳವಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಆದರೆ ಲಲಿತಾಂಬಿಕೆಯು ಗರ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ (ನಾಮ ೧೫೮ ನಿರ್ಮದಾ, ಅದು ಆಕೆಯು ಗರ್ವರಹಿತಳು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬರ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಹತ್ತಿರ ಇಲ್ಲದ್ದು ಇದ್ದರೆ ಅದು ಗರ್ವ ಉಂಟಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ದೇವಿಯ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಇದೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ಆಕೆಯಿಂದಲೇ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತವೆ).

Medo-niṣṭhā मेदो-निष्ठा (509)

೫೦೯. ಮೇದೋ-ನಿಷ್ಠಾ

          ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಯು ಕೊಬ್ಬಿನಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಕೊಬ್ಬು ಅಥವಾ ಎಣ್ಣೆಯು ನಮ್ಮ ಚರ್ಮದಿಂದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಪದರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ ಚಕ್ರವನ್ನು ವಾಕ್-ದೇವಿಗಳು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಚಕ್ರವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.

Madhu-prītā मधु-प्रीता (510)

೫೧೦. ಮಧು-ಪ್ರೀತಾ

           ಮಧು ಎಂದರೆ ಜೇನು ತುಪ್ಪ, ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಗೆ ಅದು ಪ್ರಿಯವಾದದ್ದು. ಮಧು ಎಂದರೆ ಮದ್ಯಸಾರ ಎಂದೂ ಅರ್ಥವಿದೆ (ಮದ್ಯಸಾರವೆಂದರೆ ಕಾಯಿಪಲ್ಯೆಗಳು ಅಥವಾ ಮಾಂಸವನ್ನು ಕುದಿಸಿದ ರಸ ಎನ್ನುವುದನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ) ಆದ್ದರಿಂದ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಗೆ ಈ ವಿಧವಾದ ರಸಗಳೂ ಇಷ್ಟವೆಂದರ್ಥ.

          ಯಜ್ಞ-ಯಾಗಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿ ಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ತುಪ್ಪ, ಜೇನು ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲುಗಳನ್ನು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರ ಮಾಡಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಧುವನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವುದನ್ನು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.

Bandinyādi-samanvitā बन्दिन्यादि-समन्विता (511)

೫೧೧. ಬಂದಿನ್ಯಾದಿ-ಸಮನ್ವಿತಾ

          ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಯು ತನ್ನ ಆರು ಸಹಾಯಕಿಯರಾದ ಬಂದಿನೀ ಮೊದಲಾದವರಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ. ಆಕೆಯ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಸಹಾಯಕಿಯರೂ ಸಹ ಒಂದೊಂದು ದಳದ ಮೇಲೆ ಆಸೀನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಬಂದಿನೀ ದೇವಿಯಲ್ಲದೇ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ದೇವತೆಗಳೆಂದರೆ ಭದ್ರಕಾಳೀ ಮತ್ತು ಮಹಾಮಾಯಾ.

Dadhyannāsakta-hṛdayā दध्यन्नासक्त-हृदया (512)

೫೧೨. ದಧ್ಯನ್ನಾಸಕ್ತ-ಹೃದಯಾ

          ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿಯು ಮೊಸರನ್ನವನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾಳೆ.

Kākinī-rūpa-dhariṇī काकिनी-रूप-धरिणी (513)

೫೧೩. ಕಾಕಿನೀ-ರೂಪ-ಧಾರಿಣೀ

          ಈ ಹತ್ತು ನಾಮಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಿರುವ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ ಚಕ್ರದ ಅಧಿದೇವತೆಯಾದ ಕಾಕಿನೀ ದೇವಿ.

******

ವಿ.ಸೂ.:  ಈ ಲೇಖನವು ಶ್ರೀಯುತ ವಿ. ರವಿಯವರಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ LALITHA SAHASRANAMAM 504 - 513 http://www.manblunde... ಎನ್ನುವ ಆಂಗ್ಲ ಲೇಖನದ ಅನುವಾದದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾಲಿಕೆಯನ್ನು ಅವರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.