ಸಂಸ್ಕೃತ - ಸಂಪದ

ಪುಸ್ತಕ ಪರಿಚಯ — ಆವೆಯ ಮಣ್ಣಿನ ಆಟದ ಬಂಡಿ

ಹರಿ ಪ್ರಸಾದ್ ನಾಡಿಗ್ ಮೇ ೧೧ ಪುಸ್ತಕ ವಿಮರ್ಶೆ ೫೧೭ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಸಂಸ್ಕೃತ ರಂಗಭೂಮಿಯ ಅತಿ ಹಳೆಯ, ಅತಿ ಜೀವಂತ ನಾಟಕವೆಂದೇ ಪರಿಗಣಿತವಾದ ಶೂದ್ರಕನ "ಮೃಚ್ಛಕಟಿಕ"ವನ್ನು ಬನ್ನಂಜೆ ಗೋವಿಂದಾಚಾರ್ಯರು ಕನ್ನಡದ ನೆಲದಲ್ಲಿ — ಅಚ್ಚ ಕನ್ನಡ ಶಬ್ದಗಳ ಬಂಡಿಯಲ್ಲಿ — ಮರು-ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವ ಅಪರೂಪದ ಕೃತ...

ಸಂಸ್ಕೃತದ ಸುತ್ತ ತಪ್ಪು ತಿಳಿವಿನ ಹುತ್ತ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಜನ ೨೨ ಬ್ಲಾಗ್ ೨೧೩ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಈಚೆಗೆ ಅಗ್ನಿ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದ ಚೇತನಾ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ಅವರ "ದೇವಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರು" ಎಂಬ ಬರಹವನ್ನು ಓದಿದಮೇಲೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ಕೆಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಬರೆಯೋಣವೆನ್ನಿಸಿತು. ಚೇತನಾ...

ಹಾತೊರೆತ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಅಕ್ಟೋ ೦೫ ಬ್ಲಾಗ್ ೧೨೫ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಕಿವಿಯಲವನ ಹೆಸರು ಬಿದ್ದರೂ ಮೈ ಮಿಂಚಾಡುವುದು ನವಿರೆದ್ದು; ಕಂಡರವನ ಮೊಗಚಂದಿರವು ಚಂದ್ರಶಿಲೆಯಂತೆ ಕರಗುವುದು! ಇನಿಯ ಬಳಿಬಂದೆನ್ನ ಕೊರಳನು ಅವನ ತೋಳಲಿ ಸೆಳೆದು ಅಪ್ಪಲು ಒಡೆದ ಈ ಮನಕುಂಟು ತಲ್ಲಣ ತಿರುಗಿ ಪೆಡಸಾದೇನೆಂಬ...

ಕನ್ನಡ ಮತ್ತೆ ಸಂಸ್ಕೃತದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವೇನು?

ಹಂಸಾನಂದಿ ಜನ ೨೦ ಬ್ಲಾಗ್ ೮೯೨ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಗೆಳೆಯರೊಬ್ಬರು ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದರು:"ಪದ ರಚನೆ, ವಿಭಕ್ತಿ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು, ಸಂಧಿಗಳು, ಏಕವಚನ - ಬಹುವಚನ, ಹೀಗೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ಹೋದರೆ ನಾವು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸುವ ಹಲವು ಮಗ್ಗಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ - ಹಿಂದಿ ಭಾ...

ಮಾತು ಆಡಿದರೆ ಹೋಯಿತು; ಮುತ್ತು ಒಡೆದರೆ ಹೋಯಿತು!

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೦೨ ಬ್ಲಾಗ್ ೯,೫೦೩ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಬಾಯಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದ ಮಾತೆನುವ ಅಂಬುಗಳು ಆಯಕಟ್ಟಿಗಿರಿದು ಕೊಟ್ಟಾವು ನೋವು ಹಗಲಿರುಳು;ಅರಿವು ನಿನ್ನಲಿ ಇರಲು ಪರರ ನೋಯಿಸುವಂಥನುಡಿಯಂಬುಗಳನೆಂದೂ ಬಿಡದಿರುವುದೇ ಲೇಸು.ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ:ವಾಕ್ಸಾಯಕಾ ವದನಾನ್ನಿಷ್ಪತಂತಿಯೈರಾಹತಃ ಶ...

ಕೈಗೆಟುಕುವ ದೇವರು

ಹಂಸಾನಂದಿ ಜನ ೧೯ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೨೫೬ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಕೈಯಳತೆಯಲೇ ಇರುವ ತಾಯಿ-ತಂದೆ-ಗುರುಗಳನುಳಿದುಕೈಯಲೆಂದೂ ನಿಲುಕದ ದೈವವೆಂಬುದನೆಂತು ನೆಚ್ಚುವುದು?ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ (ರಾಮಾಯಣ, ಅಯೋಧ್ಯಾಕಾಂಡ ೩೦-೩೩)ಸ್ವಾಧೀನಂ ಸಮತಿಕ್ರಮ್ಯ ಮಾತರಂ ಪಿತರಂ ಗುರುಂ |ಅಸ್ವಾಧೀನಂ ಕಥಂ ದೈವಂ ಪ್ರಕ...

ಮಂಗನ ಕೈಗೆ ಮಾಣಿಕ್ಯ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಮೇ ೨೦ ಬ್ಲಾಗ್ ೨,೦೮೨ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಆಡುವುದು ಸವಿ ನುಡಿಗಳನು ಕಡು ಕೆಡುಕರೊಡನೆ ನೀಡುವೊಲು ಮಿದು ಹೂ ದಂಡೆಯನು ಕೋಡಗನಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: ಮಾ ದದ್ಯಾತ್ ಖಲಸಂಘೇಷು ಕಲ್ಪನಾ ಮಧುರಾಗಿರಃ | ಯಥಾ ವಾನರಹಸ್ತೇ...

ಬೆಲೆಯಿರದ ನಿಧಿ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಮಾರ್ಚ್ ೩೦ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೬೮೮ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಹೊತ್ತಿಗೆಯೊಳಗಡೆ ಅಡಗಿದ ಅರಿವು ಕಂಡವರ ಕೈ ಸೇರಿದ ಹಣವು ಬೇಕಾದೊಡನೆ ಸಿಗದಂತಿರಲು ಅದಲ್ಲ ಅರಿವು! ಅದಲ್ಲ ಹಣವು! ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: ಪುಸ್ತಕಸ್ತಾತು ಯಾ ವಿದ್ಯಾ ಪರಹಸ್ತಂ ಗತಂ ಧನಂ|<b...

ದಂಡ! ಬರೀ ದಂಡ!

ಹಂಸಾನಂದಿ ಮಾರ್ಚ್ ೧೩ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೬೧೯ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಕಡಲಿಗೆ ಸುರಿವ ಮಳೆಯದು ದಂಡ ತುಂಬಿದ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಭೂರಿ ಭೋಜನ ಸಿರಿವಂತರಿಗೆ ಕೊಡುವುದು ದಂಡ ಹಗಲಲಿ ಬೆಳಗುವ ದೀವಿಗೆ ದಂಡ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ (ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯಿಂದ): ವೃಥಾ ವೃಷ್ಟಿಃ ಸಮುದ್ರೇಷು ವೃಥಾ ತೃಪ್...

ಕೊಟ್ಟದ್ದು ತನಗೆ, ಬಚ್ಚಿಟ್ಟದ್ದು ಪರರಿಗೆ!

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೧೮ ಬ್ಲಾಗ್ ೫,೪೮೮ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಕಲಿಕೆಯೂ ಮರೆಯುವುದು ಕಾಲ ಕಳೆದಂತೆ ಬೇರೂರಿಹ ಹೆಮ್ಮರಗಳೂ ಬೀಳಬಹುದಂತೆ ಕೆರೆ ನದಿ ಕಡಲುಗಳೂ ಒಣಗಬಹುದಂತೆ ಕೊಟ್ಟದ್ದು ಬಿಟ್ಟದ್ದು ಕೊನೆಗೂ ನಿಲುವುದಂತೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ (<em...

ಅಪರೂಪದ ಮದ್ದು

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೧೦ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೭೧೫ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಅರಿಗರು ದೊರೆತರೂ ಹದುಳಿಗರು ದೊರೆಯರು ದೊರೆವ ಹದುಳಿಗರೋ ಅರಿಯದವರಿರಬಹುದು ದೊರೆವುದತಿ ಅಪರೂಪ ರುಚಿಯಾದೌಷಧಿಯಂತೆ ಅರಿತವನೂ ಹದುಳಿಗನೂ ಆಗಿರುವ ಮಾನಿಸನು! ಅರಿಗ = ವಿದ್ವಾಂಸ ಹದುಳಿಗ...

ಏಕೆ ಓದಬೇಕು?

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೦೯ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೬೨೨ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ತಮ್ಮದೇ ನುಡಿಗಳನು ಕೇಳಿ ನಲಿವರಿಗರೂ* ಪರರ ಕವಿತೆಗಳನೂ ಓದಿ ಸಂತೋಷಿಪರು ಹೂಗಳಲೆ ಜೇನು ತುಂಬಿರುವ ಮಾವಿನ ಮರವು ಕೊಡತುಂಬ ನೀರುಣಿಸ ಬಯಸದೇನು? ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ:</em...

ಮೆತ್ಗಿದ್ದೋರ್ಗೆ ಮತ್ತೊಂದ್ಗುದ್ದು

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೦೫ ಬ್ಲಾಗ್ ೨,೧೩೪ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಕುದುರೆಯು ಬೇಡ ಆನೆಯೂ ಬೇಡ ಹುಲಿಯಂತೂ ಮೊದಲೇ ಬೇಡ ಕೊಡಬೇಕು ಬಲಿ ಆಡಿನ ಮರಿಯನು ಮೆದುಗರ ದೇವರೂ ಕೊಲ್ಲುವನು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: ಅಶ್ವಂ ನೈವ ಗಜಂ ನೈವ ವ್ಯಾಘ್ರಂ ನೈವ ಚ ನೈ...

ಹೆಸರುವಾಸಿ ಆಗೋದು ಹೇಗೆ?

ಹಂಸಾನಂದಿ ಫೆಬ್ರ ೦೪ ಬ್ಲಾಗ್ ೩,೫೭೩ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಮಡಿಕೆ ಒಡೀತೀಯಾ? ಪರ್ವಾಗಿಲ್ಲ. ಬಟ್ಟೆ ಹರ್ರ್ಕೊಳ್ತೀಯಾ? ಚಿಂತೇ ಇಲ್ಲ! ಕತ್ತೆ ಸವಾರಿ ಮಾಡುವೆಯಾ? ಅದಿನ್ನೂ ಒಳ್ಳೇದೇ. ಹೆಸರುವಾಸಿ ಆಗ್ಬೇಕಿದ್ರೆ ಮಾಡ್ತಿರ್ಬೇಕು ಸದ್ದು ಗದ್ಲ...

ಕಲಿಕೆ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೨೨ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೩೩೪ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ತಾಯಂತೆ ಸಲಹುವುದು ತಂದೆಯೊಲು ನಡೆಸುವುದು ಬೇಸರದಿ ಮನವ ನಲಿಸುವುದು ಇನಿಯೆಯೊಲು ಸಿರಿಯ ತರಿಸುವುದು ಹೆಸರ ಮೆರೆಸುವುದು ಏನೇನ ಮಾಡದದು ಕಲಿಕೆಯ ಕಲ್ಪತರುವು! ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: </stron...

ನೀರು ಹರಿಯುವುದು ಕಡಲಿನ ಕಡೆಗೆ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೧೬ ಬ್ಲಾಗ್ ೨,೬೬೫ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

___LINK_OPEN_href="/article/14715" target="_blank" title="ಆಲದ ಮರ"___ರೂಪ ಅವರು ಹಾಕಿದ್ದ ಆಲದ ಮರದ ಬಿಳಲುಗಳ</a> ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಏಕೋ ಈ ಸುಭಾಷಿತ ನೆನಪಾಯಿತು. ಅಥವಾ, ಇವತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ___LINK_OPE...

ಬಾಯ್ಬಿಟ್ಟು ನುಡಿಯಬೇಕೇ?

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೧೫ ಬ್ಲಾಗ್ ೨,೧೧೬ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಮಿಗಗಳೂ ತಿಳಿದಾವು ಬಾಯ್ಬಿಟ್ಟು ನುಡಿವುದನು ಆನೆ ಕುದುರೆಗಳೂ ತೋರಿದುದ ಮಾಡುವುವು! ಜನರವರು ಪಂಡಿತರು ಹೇಳದುದ ಎಣಿಸು*ವರು ಪರರ ಮನವರಿಯುವುದದುವೆ ಚದುರತನಕೆ ಗೆಲುವು *ಎಣಿಸು= ಊಹೆ ಮಾಡು, ತರ್ಕ...

ತಂತಾನೇ ಅರಳುವ ಹಿರಿಮೆ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೧೧ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೨೯೧ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಹಿರಿಮೆಯಿರಲು ಮನುಜರಲಿ ಅರಳುವುವು ಅವು ತಾವಾಗಿ. ಪರಿಮಳ ಸೂಸಲು ಕತ್ತುರಿಗೆ ಹೇರಬೇಕೇನು ಒತ್ತಾಯ? ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: ಯದಿ ಸಂತಿ ಗುಣಾಃ ಪುಂಸಾಂ ವಿಕಸಂತ್ಯೇವ ತೇ ಸ್ವಯಂ ನ ಹಿ ಕಸ್ತೂರಿಕಾಮೋದಃ ಶಪಥೇನ ವಿಭ...

ಒಳ್ಳೆಯ ಆಸರೆ

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೦೮ ಬ್ಲಾಗ್ ೧,೯೬೦ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಯ ಮಾಣಿಕಕೂ ಹೊನ್ನಿನಾಸರೆಯು ಬಲು ಸೊಗಸು ಹೆಣ್ಣು ಹಂಬುಗಳು ಪಂಡಿತರು ಒಳ್ಳೆ ಆಸರೆಯಲಿ ಮೆರುಗುವರು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲ: ( ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನ ಭಾಂಡಾಗಾರದಿಂದ) <...

ಚೆಲುವು ಇರುವುದೆಲ್ಲಿ?

ಹಂಸಾನಂದಿ ಡಿಸೆಂ ೦೨ ಬ್ಲಾಗ್ ೨,೪೨೩ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು

ಎಲ್ಲಿಹುದು ಸಾಜದಲಿ ಚೆಲುವಾದ್ದು ಅಲ್ಲದುದು? ಒಲುಮೆ ಎಲ್ಲಿಹುದದುವೆ ಚೆಲುವೆಂದು ತೋರುವುದು! ಮೂಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶ್ಲೋಕ (ಹಿತೋಪದೇಶದ ಸುಹೃದ್ಭೇದದಿಂದ): ಕಿಮಪ್ಯಸ್ತಿ ಸ್ವಭಾವೇನ ಕಿಂ ಸುಂದರಮಸುಂದರಮ್ ಯದೇವ ರ...