ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್:ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ನಟ

ಒಂದು ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಒಬ್ಬ ನಟ ಎಷ್ಟು ದೂರ ಹೋಗಬಹುದು? ಅದಕ್ಕೆ ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್ ಅವರ ‘ಪ್ರಹಾರ’ ಒಂದು ಅಪರೂಪದ ಉದಾಹರಣೆ.

‘ಪ್ರಹಾರ: ದಿ ಫೈನಲ್ ಅಟ್ಯಾಕ್’ ಅವರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದೂ ಅವರೇ, ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದೂ ಅವರೇ. ಒಬ್ಬ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಫೀಸರ್ ಹೇಗಿರಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಮಾತನಾಡಬೇಕು, ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು - ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿ ಕಲಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವರು ನೇರವಾಗಿ ಸೇನೆಯ ಮೊರೆ ಹೋದರು. ಮರಾಠಾ ಲೈಟ್ ಇನ್ಫಂಟ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸುಮಾರು ಮೂರು ವರ್ಷ ಕಠಿಣ ಮಿಲಿಟರಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.

ಮರಾಠಿ ರಂಗಭೂಮಿಯಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ‘ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ವಿಶ್ವನಾಥ ಪಾಟೇಕರ್, ತಮ್ಮ ವಿಭಿನ್ನ ಅಭಿನಯದಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದವರು.

‘ಕ್ರಾಂತಿವೀರ’, ‘ತಿರಂಗಾ’ಯಂತಹ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಉಗ್ರ ಅಭಿನಯವಾಗಿರಬಹುದು, ಅಥವಾ ‘ವೆಲ್‌ಕಮ್’ನಲ್ಲಿ ನಗಿಸುವ ಶೆಟ್ಟಿ ಪಾತ್ರವಾಗಿರಬಹುದು - ಪಾತ್ರ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಅದನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಅವರದ್ದು.

ಆದರೆ ಅವರ ಜೀವನದ ಇನ್ನೊಂದು ಅಧ್ಯಾಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. 1999. ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಯುದ್ಧ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಸೈನಿಕರು ಉಗ್ರರ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಒಳನುಗ್ಗಿ ಭಾರತದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಕದನ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಆದರೆ ಸಿನಿಮಾ ಜಗತ್ತಿನ ಬಹುತೇಕ ಮಂದಿ ತಮ್ಮ ಎಂದಿನ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರೂ ತಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿದ್ದರು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್‌ನ ಚರ್ಚೆಯೂ ಜೋರಾಗಿತ್ತು.

ಆದರೆ ನಾನಾ ಸುಮ್ಮನಿರಲಿಲ್ಲ. ತಾವು ‘ಪ್ರಹಾರ’ಗಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿದ್ದ ಸೇನಾ ಘಟಕದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಕೇಳಿದರು. ಸೇನಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅಂತಹ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ತಾವೇ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರ ಅನುಮತಿ ಬೇಕು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ಆಗ ಅವರು ಅಂದಿನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡೀಸ್ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಮಿಲಿಟರಿ ತರಬೇತಿಯ ಅನುಭವವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅನುಮತಿ ದೊರೆಯಿತು.

1999ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಗಡಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ದ್ರಾಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಂಘರ್ಷ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಅವರು ಕ್ವಿಕ್ ರಿಯಾಕ್ಷನ್ ಟೀಮ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಬೇಸ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದರು ಎಂದು ಅವರು ನಂತರ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಫೀಸರ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೈಜವಾಗಿ ತೋರಿಸಲು ಮೂರು ವರ್ಷ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ನಟ, ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅದೇ ಅನುಭವವನ್ನು ಪರದೆಯ ಹೊರಗೆ ನಿಜಜೀವನದಲ್ಲೂ ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ಇಂಥ ವಿಶಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ, ಶಿಸ್ತಿನ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆಯ ನಟ ಇಂದು ನಮ್ಮನ್ನಗಲಿದ್ದಾರೆ. 75ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿಧನರಾದ ಸುದ್ದಿ ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪಾಲಿಗೂ ದುಃಖದ ಸಂಗತಿ.

ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಅವರು ಎಷ್ಟೋ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಜೀವಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಪರದೆಯಾಚೆ ಅವರು ಬದುಕಿದ ಕೆಲವು ಕ್ಷಣಗಳು, ಬಹುಶಃ ಅವರ ಯಾವುದೇ ಸಿನಿಮಾದ ಪಾತ್ರಕ್ಕಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡವು. ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್ ಅವರಿಗೆ ಭಾವಪೂರ್ಣ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ. ದೇವರು ಅವರ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ನೀಡಲಿ.