ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಳಕೆಯ ಅಪಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಎಷ್ಟು ಹೇಳಿದರೂ, ಎಷ್ಟೇ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿದರೂ, ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಿಂದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ದೂರವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಅನುಕೂಲ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅದರ ಬಳಕೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಕೆಲವೇ ನಿಮಿಷಗಳ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್, ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಮಾತ್ರ ವರ್ಷಗಳ ಹೊರೆ.

ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಅಂಗಡಿಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಚೀಲ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಬಾಟಲಿ, ತಿಂಡಿ ಅಥವಾ ಆಹಾರವನ್ನು ಸುತ್ತುವ ಪ್ಯಾಕೆಟ್—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಕಾಲ ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಬಿಸಾಡಿದ ನಂತರ ಅವುಗಳ ಕಥೆ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಕಸದ ರಾಶಿಯಿಂದ ಚರಂಡಿಗೆ, ಚರಂಡಿಯಿಂದ ನದಿಗೆ, ನದಿಯಿಂದ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಸಾಗುವ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ನ ಪಯಣ ಅಲ್ಲಿಯೂ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರತಿದಿನ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಿದೆ. ಅಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ತೇಲುವ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತ್ಯಾಜ್ಯವು ಸಮುದ್ರದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹಾಳು ಮಾಡುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದರೊಳಗಿನ ಜೀವಜಗತ್ತಿಗೂ ಅಪಾಯ ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತಿದೆ. ಆಹಾರವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತಿನ್ನುವ ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಗಳು ಸಾವಿಗೀಡಾಗುತ್ತಿವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅವುಗಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವ ದೃಶ್ಯಗಳು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕದಡುತ್ತವೆ. ಆದರೂ ನಮ್ಮ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.

ಇದರಲ್ಲಿರುವ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಂಗ್ಯವೆಂದರೆ, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಅನ್ನು ನಾವು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತೇವೆ; ಆದರೆ ಪ್ರಕೃತಿ ಅದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ನಾವು ಬಳಸಿದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಚೀಲವನ್ನು ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಕಿದ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮುಗಿಯಿತು ಎಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಆ ಚೀಲ ಎಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ? ಅದು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಮರುಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಅಥವಾ ಮಳೆನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಹರಿದು ಯಾವುದೋ ನದಿಯ ಮೂಲಕ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುತ್ತದೆಯೇ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ದೂಷಿಸುವುದರಿಂದ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾನೂನುಗಳು ಬೇಕು, ನಿಯಮಗಳು ಬೇಕು, ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನಗಳು ಬೇಕು. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರನ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಬೇಕು.

ಒಮ್ಮೆ ಬಳಸಿ ಬಿಸಾಡುವ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ದೂರವಿಡುವುದು, ಬಟ್ಟೆಯ ಚೀಲ ಬಳಸುವುದು, ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಬಾಟಲಿ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ಕಸವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು—ಇಂತಹ ಸಣ್ಣ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಎಂದರೆ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಭಾಷಣಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಪ್ರತಿದಿನ ನಾವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಧಾರಗಳೇ ನಿಜವಾದ ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿ. ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ “ಚೀಲ ಬೇಡ, ನನ್ನ ಬಳಿ ಇದೆ” ಎಂದು ಹೇಳುವ ಕ್ಷಣವೂ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯೇ.

ಸಮುದ್ರ ನಮ್ಮ ಕಸದ ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲ. ಅದು ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳ ಮನೆ. ನಮ್ಮ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಗಳು ಏಕೆ ತೆರಬೇಕು?

ನಾವು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಒಂದು ದಿನ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಳಿಗಿಂತ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬಹುದು. ಆ ದಿನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯದೆ, ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಇಂದೇ ಆರಂಭಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಕೃತಿ ನಮಗೆ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಭೂಮಿ, ನೀರು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನಾವು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ನ ಹೊರೆ ನೀಡಬಾರದು. ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ವಸ್ತುವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜನರು ಅದೇ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ, ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಅಪಾರ.

ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡುವುದು ಸಮುದ್ರದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅಲ್ಲ; ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ತಲುಪದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.